📖 A‘râf Suresi 105. Ayette “Bana Düşen, Allah Hakkında Yalnız Gerçeği Söylemektir. Size Rabbinizden Apaçık Bir Delil Getirdim; Artık İsrailoğullarını

A‘râf Suresi 105. Ayette “Bana Düşen, Allah Hakkında Yalnız Gerçeği Söylemektir. Size Rabbinizden Apaçık Bir Delil Getirdim; Artık İsrailoğullarını Benimle Birlikte Gönder” İfadesi Ne Anlama Gelir ​

“Hakikati savunmanın en temiz biçimi, onu kendi çıkarına eğip bükmeden söylemek ve gücü elinde tutandan da başkasının hakkını istemektir.”
Ersan Karavelioğlu

Genişletmek için tıkla ...

A‘râf Suresi'nin 104. ayetinde Hz. Musa:

“Ey Firavun! Şüphesiz ben âlemlerin Rabbi tarafından gönderilmiş bir peygamberim.”

demişti.

1. ayette ise Hz. Musa hem kendi sorumluluğunu hem de Firavun’dan talebini açık biçimde ortaya koyar:

“Bana düşen, Allah hakkında yalnız gerçeği söylemektir. Size Rabbinizden apaçık bir delil getirdim. Artık İsrailoğullarını benimle birlikte gönder.”

Bu ayette üç güçlü tema vardır:

hakikati çarpıtmadan söylemek,

delil sunmak

ve

ezilen insanların serbest bırakılmasını istemek.

Hz. Musa yalnız:

“Ben peygamberim.”

demekle kalmaz.

Aynı zamanda:

“Söylediğim şey Allah hakkında hakikattir ve elimde delil vardır.”

der.

Ardından çok somut bir talepte bulunur:

“İsrailoğullarını benimle gönder.”

Yani vahiy:

yalnız teorik bir inanç çağrısı olarak kalmaz.

İnsanın özgürlüğü ve zulümden kurtuluşu

gibi gerçek bir meseleye dokunur.

“Bana Düşen, Allah Hakkında Yalnız Gerçeği Söylemektir” Ne Demektir ​

Hz. Musa:

Allah adına:

yanlış,

uydurma,

abartılı

bir şey söylemeyeceğini bildirir.

Peygamberin görevi:

Allah’ın mesajını:

olduğu gibi iletmektir.

Kendi arzusunu:

vahiy gibi sunmak

değildir.

Allah Hakkında Doğru Konuşmak Neden Bu Kadar Önemlidir ​

Çünkü din alanında söylenen söz:

insanların:

inancını,

vicdanını,

hayatını

etkileyebilir.

Bir insan:

kendi görüşünü:

“Allah kesin böyle istiyor.”

diye sunarsa:

çok ağır bir iddiada bulunmuş olur.

Bu yüzden:

bilmediğimiz yerde:

“Bilmiyorum.”

diyebilmek:

dini dürüstlüğün parçasıdır.

Kişisel Yorumu Allah’ın Sözü Gibi Sunmak Neden Tehlikelidir ​

Çünkü insanın yorumu:

yanılabilir.

Ama kişi:

yorumunu ilahi hüküm gibi sunarsa:

eleştirilemez hâle getirmeye çalışabilir.

Böylece:

kendi düşüncesini:

Allah’ın otoritesiyle

korumaya kalkabilir.

Bu nedenle:

vahiy ile yorum arasındaki farkı korumak

çok önemlidir.

Hz. Musa’nın Sözü Neden Güven Vericidir ​

Çünkü Hz. Musa:

mesajının kaynağını

ve sınırını

açıklar.

“Allah hakkında yalnız hakkı söylemek bana düşer.”

der.

Yani:

kendi çıkarı için:

mesajı değiştirmeyeceğini

bildirir.

Bu:

emanet bilincidir.

“Size Rabbinizden Apaçık Bir Delil Getirdim” Ne Anlama Gelir ​

Hz. Musa:

iddiasını yalnız sözle bırakmaz.

Firavun’a:

delil

getirdiğini söyler.

Bu delil:

ilerleyen ayetlerde:

mucizevi işaretlerle

gösterilecektir.

Yani:

iddia ile delil

birlikte gelir.

Dinî Bir İddia Delilden Bağımsız mı Olmalıdır ​

Kur’an’ın anlatımında:

peygamberler:

insanları düşünmeye,

işaretlere bakmaya,

delilleri değerlendirmeye

çağırır.

Bu nedenle:

“Sadece inan, soru sorma.”

şeklinde bir yaklaşım:

Kur’an’ın pek çok çağrısının ruhuyla

örtüşmez.

İman:

körü körüne değil,

düşünme ve kavrayışla

da ilişkilidir.

Hz. Musa Neden Firavun’a Delil Sunuyor ​

Çünkü Firavun’a:

sadece:

“Bana itaat et.”

demiyor.

Önce:

kim olduğunu,

kim tarafından gönderildiğini,

delil getirdiğini

açıklıyor.

Yani Hz. Musa’nın çağrısı:

çıplak otorite talebi değildir.

Hakikat Güce Karşı Delille mi Konuşmalıdır ​

Mümkün olduğunca:

evet.

Güçlü birine karşı:

yalnız öfke

değil,

gerekçe ve delil

sunmak:

daha sağlamdır.

Hz. Musa:

Firavun’un gücüne:

kanıtsız sloganla değil, işaret ve mesajla

karşı çıkar.

“Rabbinizden” İfadesi Neden Dikkat Çekicidir ​

Hz. Musa:

Firavun’a:

“Rabbinizden”

der.

Bu çok önemlidir.

Yani Allah:

yalnız Hz. Musa’nın Rabbi değildir.

Firavun’un da:

Rabbidir.

Bu ifade:

Firavun’un:

kendini mutlaklaştırmasını

reddeder.

Firavun da Allah’ın Kulu mudur ​

Kur’an’ın tevhid anlayışına göre:

evet.

Ne kadar güçlü olursa olsun:

hiçbir insan:

yaratıcı,

mutlak,

sınırsız

değildir.

Firavun da:

yaratılmış bir insandır.

Bu nedenle:

gücü onu kulluktan çıkarmaz.

“İsrailoğullarını Benimle Birlikte Gönder” Ne Demektir ​

Hz. Musa’nın:

Firavun’a yönelttiği:

çok somut bir taleptir.

İsrailoğulları:

Firavun’un yönetimi altında:

baskı görmekteydi.

Hz. Musa:

onların:

serbest bırakılmasını

ister.

Yani peygamberlik çağrısı:

zulüm altında tutulan insanların özgürleşmesini de

içerir.

Hz. Musa Neden Sadece İnançtan Bahsetmiyor ​

Çünkü insanın:

inancı,

hayatı

ve özgürlüğü

birbirinden tamamen ayrı değildir.

Bir topluma:

zulmediliyorsa,

onları:

baskı altında tutan düzene karşı:

ahlaki tavır almak

gerekebilir.

Hz. Musa:

teorik konuşmanın ötesine geçer.

Din ile Özgürlük Arasında Nasıl Bir Bağ Kurulabilir ​

Hz. Musa kıssasında:

çok güçlü bir bağ vardır.

Firavun:

insanları:

kendi otoritesine bağlı tutmak ister.

Hz. Musa ise:

onları:

Allah’ın kulları

olarak görür.

Bu bakış:

insanın:

başka bir insanın mutlak mülkü olmadığını

hatırlatır.

Bir İnsanı Zorla Kendine Bağlamak Neden Ahlaken Sorunludur ​

Çünkü insan:

eşya değildir.

İradesi,

onuru,

hakları

vardır.

Başkasının:

gücünü kullanarak:

insanı ezmesi,

korkutması,

özgürlüğünü elinden alması

zulme dönüşebilir.

Hz. Musa’nın talebi:

bu zulme karşıdır.

Hz. Musa’nın Talebi Neden Bu Kadar Cesurdur ​

Çünkü Firavun’dan:

küçük bir iyilik

istemiyor.

Onun:

ekonomik ve toplumsal düzeninde:

önemli yere sahip olabilecek bir topluluğu:

serbest bırakmasını

istiyor.

Bu:

Firavun’un çıkarlarına

doğrudan dokunan

bir taleptir.

Doğruyu Söylemek Yetmez, Haksızlığa Karşı Somut Talepte Bulunmak da Gerekir mi ​

Bazen:

evet.

Bir insan:

“Haksızlık kötüdür.”

demekle yetinebilir.

Ama imkânı varsa:

haksızlığın sona ermesi için:

somut adım

istemesi gerekebilir.

Hz. Musa:

ahlaki ilkeyi:

somut bir talebe

dönüştürür.

“İsrailoğullarını Benimle Gönder” Sözü Bir Kurtuluş Çağrısı mıdır ​

Evet.

Bu cümle:

Firavun düzeninden:

çıkışı

ifade eder.

İnsanların:

zorla tutulduğu bir yapıdan:

ayrılabilmesini

ister.

Bu yüzden Musa kıssası:

Kur’an’da:

özgürleşme ve kurtuluş

temasının en güçlü örneklerinden biridir.

A‘râf Suresi 104. ve 105. Ayetler Birlikte Ne Söylüyor ​

1. ayette Hz. Musa:

“Ben âlemlerin Rabbi tarafından gönderilmiş bir peygamberim.”

demişti.

1. ayette:

bu görevin üç boyutunu açıklar:

Allah hakkında yalnız gerçeği söylemek,

Rabden delil getirmek,

İsrailoğullarının serbest bırakılmasını istemek.

Yani peygamberlik:

söz,

delil

ve:

ahlaki eylem talebi

olarak ortaya çıkar.

Sonuç: A‘râf Suresi 105. Ayet Bize Ne Öğretiyor ​

A‘râf Suresi 105. ayet:

Hz. Musa’nın görev anlayışını:

çok açık biçimde ortaya koyar.

İlk olarak:

“Allah hakkında yalnız gerçeği söylemek bana düşer.”

der.

Bu söz:

din adına konuşan herkes için:

çok büyük bir ahlaki uyarıdır.

Çünkü insan:

bazen kendi düşüncesini:

Allah’ın hükmü gibi sunmak

isteyebilir.

Kendi öfkesine:

dinî gerekçe

bulabilir.

Kendi çıkarını:

kutsallaştırabilir.

Kendi yorumuna:

“Allah böyle diyor.”

etiketi koyabilir.

Hz. Musa’nın tavrı:

bunun tersidir.

Allah hakkında:

yalnız hakikati

söylemek.

Bilmediğine:

bilgi eklememek.

Mesajı:

kişisel çıkara göre

değiştirmemek.

İkinci olarak Hz. Musa:

delilden

söz eder.

Bu da:

hakikat iddiasının:

sorgulamadan kaçmak zorunda olmadığını

gösterir.

Doğru:

sorudan korkmaz.

Delil:

incelenebilir.

İddia:

değerlendirilebilir.

Üçüncü olarak ise:

Hz. Musa:

çok somut bir şey ister:

“İsrailoğullarını benimle gönder.”

İşte ayetin belki de en güçlü taraflarından biri:

buradadır.

Çünkü din:

yalnız zihinsel bir kabul olarak:

bırakılmaz.

Birileri:

zulüm altındaysa,

onların hayatına:

dokunur.

Hz. Musa:

Firavun’a:

yalnız:

“Allah’a inan.”

demiyor.

Aynı zamanda:

“Zulmettiğin insanları bırak.”

diyor.

Bu:

inanç ile ahlak arasındaki:

çok güçlü bağı gösterir.

İnsan:

Allah’tan söz edip:

başkasının hakkını:

çiğneyemez.

İbadetten söz edip:

zulmü:

normalleştiremez.

Hakikatten söz edip:

insanın özgürlüğünü:

önemsiz göremez.

Belki de A‘râf 105’in bize yönelttiği en güçlü soru şudur:

Allah adına konuşurken gerçekten Allah’ın söylediğini mi aktarıyoruz, yoksa kendi düşüncelerimizi kutsal bir dilin arkasına mı saklıyoruz?

Ve ikinci soru:

Doğru olduğunu söylediğimiz değerler, başkasının hakkı söz konusu olduğunda hayatımıza gerçekten yansıyor mu?

Çünkü hakikat:

yalnız doğru cümle kurmak değildir.

Bazen:

haksız yere tutulan insan için “Onu serbest bırak” diyebilmektir.

“Allah adına konuşuyorsan sözüne kendi çıkarını karıştırma; hak adına konuşuyorsan başkasının hakkını da savun. Çünkü hakikat, yalnız dilde doğru olmak değil, zulüm karşısında da doğru yerde durabilmektir.”
Ersan Karavelioğlu

Genişletmek için tıkla ...