📖 A‘râf Suresi 56. Ayette “Yeryüzü Düzene Konduktan Sonra Orada Bozgunculuk Yapmayın; Allah’a Korku ve Ümit İçinde Dua Edin” İfadesi Ne Anlama Gelir❓

A‘râf Suresi 56. Ayette “Yeryüzü Düzene Konduktan Sonra Orada Bozgunculuk Yapmayın; Allah’a Korku ve Ümit İçinde Dua Edin” İfadesi Ne Anlama Gelir ​

“İnsan dünyayı yalnız kullanmak için değil, bozmayacak şekilde emanet taşımak için yaşar. Gerçek kulluk, Allah’a dua ederken yeryüzüne zarar vermemeyi de öğrenmektir.”
Ersan Karavelioğlu

Genişletmek için tıkla ...

A‘râf Suresi'nin 55. ayetinde:

“Rabbinize yalvara yalvara ve gizlice dua edin; çünkü O haddi aşanları sevmez.”

buyrulmuştu.

1. ayette ise dua ile ahlak doğrudan birbirine bağlanır:

“Yeryüzü düzene konduktan sonra orada bozgunculuk yapmayın. Allah’a korku ve ümit içinde dua edin. Şüphesiz Allah’ın rahmeti iyilik yapanlara yakındır.”

Bu ayet üç büyük ilkeyi bir araya getirir:

Bozma.

Dua et.

İyilik yap.

Yani insan yalnızca Allah’a yönelmekle yetinmez.

Aynı zamanda:

insanlara,

topluma,

doğaya,

kendisine

karşı da bozucu değil:

ıslah edici bir varlık

olmalıdır.

“Yeryüzü Düzene Konduktan Sonra” Ne Demektir ​

Ayette kullanılan ifade:

“ba‘de islâhihâ”

yani:

“ıslah edildikten, düzene konduktan sonra”

anlamına gelir.

Yeryüzünde:

hayatın sürdürülebileceği düzen,

toplumsal adalet,

ahlaki ölçüler,

peygamberlerle gelen rehberlik

gibi geniş anlamlar düşünülebilir.

Yani Allah:

bir düzen kurmuşken

insana:

“Bu düzeni bozma.”

denir.

“Yeryüzünde Bozgunculuk Yapmayın” Ne Anlama Gelir ​

Kur’an’daki fesat kavramı çok geniştir.

Fesat:

düzeni bozmak,

haksızlık yapmak,

insanlara zarar vermek,

toplumsal barışı bozmak,

ahlaki çürümeyi yaymak

gibi anlamları kapsayabilir.

Dolayısıyla bozgunculuk yalnızca:

savaş çıkarmak

demek değildir.

Bir toplumun güvenini,

adaletini,

ahlakını

bozan davranışlar da:

fesadın farklı biçimleri

olabilir.

Fesat Sadece Büyük Suçlar mıdır ​

Hayır.

Bazen büyük bozulmalar:

küçük görülen davranışların

birikmesinden doğar.

Yalan:

normalleşir.

Rüşvet:

normalleşir.

Haksızlık:

normalleşir.

İnsanlar:

“Zaten herkes yapıyor.”

demeye başlar.

Bir süre sonra sorun:

tek tek insanların hatasından çıkar,

toplumsal düzene dönüşür.

Islah ile Fesat Arasındaki Fark Nedir ​

Islah:

düzeltmek,

iyileştirmek,

bozulmuş olanı onarmak

demektir.

Fesat:

bozmak,

çürütmek,

düzeni zarar verici hâle getirmek

anlamına gelir.

Biri:

yarayı kapatır.

Diğeri:

yarayı büyütür.

Kur’an’ın istediği insan:

fesat çıkaran değil, ıslah eden insandır.

İnsan Toplumda Nasıl Bozgunculuk Yapabilir ​

Bir insan:

yalan bilgi yayarak,

insanları birbirine düşürerek,

haksız kazanç sağlayarak,

adaleti çiğneyerek,

zayıfları ezerek,

emanete ihanet ederek

toplumsal bozulmaya katkıda bulunabilir.

Fesat bazen:

çok büyük güçle

değil;

küçük ama sürekli yanlışlarla

yayılır.

Doğaya Zarar Vermek de Yeryüzünde Fesat Sayılabilir mi ​

Ayetin doğrudan bağlamı daha geniştir.

Fakat genel ilke açısından:

çevreyi bilinçsizce tahrip etmek,

suyu kirletmek,

kaynakları israf etmek,

canlı yaşamını gereksiz yere yok etmek

de yeryüzündeki düzeni bozmanın biçimleri arasında düşünülebilir.

Çünkü insan:

yeryüzünün sahibi değil,

sorumlu kullanıcısıdır.

Çevre Ahlakı Dinin Bir Parçası Olarak Düşünülebilir mi ​

Evet.

Kur’an:

israfı yasaklar.

Yeryüzünde fesadı eleştirir.

İnsana yaratılış üzerinde düşünmesini söyler.

Bu nedenle:

suya,

toprağa,

hayvanlara,

doğal kaynaklara

karşı sorumluluk:

yalnız ekonomik değil,

ahlaki bir mesele

olarak da görülebilir.

İnsan Kendi Hayatında da Fesat Çıkarabilir mi ​

Evet.

İnsan yalnız toplumu değil:

kendi hayatındaki düzeni de

bozabilir.

Örneğin:

sürekli yalan,

bağımlılık,

öfke,

sorumsuzluk,

zararlı alışkanlıklar

kişinin kendi iç düzenini bozabilir.

Bu açıdan ıslah:

önce insanın kendi içinde de başlayabilir.

Ayet Neden Bozgunculuk Yasağından Sonra Duaya Geçiyor ​

Bu çok önemli bir bağlantıdır.

Ayet:

“Bozgunculuk yapmayın.”

dedikten hemen sonra:

“Allah’a dua edin.”

der.

Yani dua:

ahlaktan kopuk değildir.

Bir insan:

Allah’a dua edip

aynı zamanda:

insanlara zulmediyorsa

büyük bir çelişki yaşamaktadır.

Gerçek dua:

davranışa da yansımalıdır.

“Korku ve Ümit İçinde Dua Edin” Ne Demektir ​

Ayette iki duygu birlikte zikredilir:

havf — korku

ve

tama‘ — ümit.

İnsan:

yanlışlarının sonucundan korkar.

Ama aynı zamanda:

Allah’ın rahmetini umut eder.

Bu iki duygu:

birbirini dengeler.

Korku:

insanı sorumluluğa çağırır.

Ümit:

onu umutsuzluktan korur.

Allah’tan Korkmak Ne Anlama Gelir ​

Buradaki korku:

sadece dehşet veya panik

anlamında düşünülmemelidir.

Daha çok:

Allah’a karşı sorumluluk bilinci,

hesabı ciddiye alma,

yanlışın sonucundan sakınma

anlamı taşır.

Yani:

“Ne yaparsam yapayım fark etmez.”

duygusunun karşıtıdır.

Ümit Neden Bu Korkunun Yanına Konmuştur ​

Çünkü yalnız korku:

insanı:

ümitsiz,

çaresiz

hâle getirebilir.

İnsan:

“Ben artık affedilmem.”

diye düşünebilir.

Kur’an ise korkunun yanına:

ümit

koyar.

Yani:

yanlıştan kork,

ama:

Allah’ın rahmetinden ümidini kesme.

Yalnız Ümit Etmek Yeterli midir ​

Hayır.

Bir insan:

“Allah affeder.”

diyerek sürekli aynı haksızlığı yapmaya devam ederse,

ümit kavramını:

sorumluluktan kaçmak için

kullanmış olur.

Gerçek ümit:

insanı:

tövbeye,

düzeltmeye,

iyiliğe

yöneltir.

Ümit:

tembellik değil, dönüş enerjisi

üretmelidir.

Yalnız Korkuyla Yaşamak Doğru mudur ​

Hayır.

Yalnızca:

ceza,

cehennem,

azap

üzerine kurulan dini hayat

insanı yorabilir.

Kur’an:

aynı zamanda:

rahmet,

bağışlanma,

cennet,

sevgi,

ümit

mesajları verir.

Sağlıklı denge:

sorumluluğu ciddiye almak ama rahmetten vazgeçmemektir.

“Allah’ın Rahmeti İyilik Yapanlara Yakındır” Ne Demektir ​

Ayetteki muhsinîn kavramı:

iyilik yapanlar,

işini güzel yapanlar,

ahlaken güzel davrananlar

anlamına gelir.

Allah’ın rahmetinin onlara yakın olması:

iyilik ile:

ilahi rahmet arasında güçlü bir bağ

bulunduğunu gösterir.

İyilik:

yalnız başkasına yarar sağlamaz.

İnsanı:

rahmete de yaklaştırır.

İhsan Nedir ​

İhsan:

iyilik yapmak

anlamının ötesinde,

bir şeyi:

güzel,

özenli,

doğru

biçimde yapmak

anlamı da taşır.

İnsan:

namazını ihsanla kılabilir.

İşini ihsanla yapabilir.

İnsanlarla:

ihsanla davranabilir.

Yani ihsan:

hayatı güzelleştiren kalite bilincidir.

Allah’ın Rahmeti Neden Özellikle “Yakın” Olarak Anlatılıyor ​

Bu ifade insanın Allah’ın rahmetini:

ulaşılması imkânsız,

çok uzak

bir şey gibi görmemesi gerektiğini düşündürür.

İnsan:

iyiliğe yöneldikçe,

tövbe ettikçe,

ıslah ettikçe

rahmete:

yaklaşır.

Bu:

umutsuzluğa karşı çok güçlü bir mesajdır.

A‘râf Suresi 55. ve 56. Ayetler Birlikte Ne Söylüyor ​

1. ayette:

“Rabbinize yalvara yalvara ve gizlice dua edin.”

denilmişti.

1. ayette ise:

“Yeryüzünde bozgunculuk yapmayın.”

buyrulur.

Böylece dua ile davranış:

birbirine bağlanır.

Yani:

Allah’a güzel sözlerle dua edip

yeryüzünde:

haksızlık,

zulüm,

bozgunculuk

yapmak:

dinin ruhuyla çelişir.

Ardından:

korku ve ümit dengesi

ve:

Allah’ın rahmetinin iyilik yapanlara yakınlığı

hatırlatılır.

Sonuç: A‘râf Suresi 56. Ayet Bize Ne Öğretiyor ​

A‘râf Suresi 56. ayet insanın hem dünyayla hem Allah’la ilişkisini düzenleyen çok güçlü bir denge sunar.

İlk emir:

“Yeryüzünde bozgunculuk yapmayın.”

Yani:

düzeni bozmayın.

Hakkı çiğnemeyin.

İnsanları birbirine düşürmeyin.

Doğayı gereksiz yere tahrip etmeyin.

Güveni yok etmeyin.

Kendinizi ve çevrenizi:

çürütmeyin.

Sonra:

“Allah’a korku ve ümit içinde dua edin.”

denir.

Bu ifade insanın manevi dünyasını dengeler.

Yalnız korku değil.

Yalnız ümit değil.

Hem:

“Yanlış yapmaktan sakınmalıyım.”

hem de:

“Allah’ın rahmeti benim için hâlâ açıktır.”

bilinci.

Ve sonunda:

“Allah’ın rahmeti iyilik yapanlara yakındır.”

müjdesi gelir.

Belki de ayetin en güzel taraflarından biri:

rahmeti:

uzakta değil,

yakında

göstermesidir.

Ama bu yakınlık:

pasif bekleyişe değil,

ihsana

bağlanır.

İyilik yap.

Düzelt.

Zarar verme.

Dua et.

Ümit et.

Sorumluluğunu ciddiye al.

Bu ayetin bugünkü insana yönelttiği en güçlü soru belki de şudur:

Dünyada bulunduğumuz yere geldiğimizde arkamızda daha fazla düzen mi bırakıyoruz, yoksa daha fazla bozulma mı?

Çünkü insanın gerçek değeri yalnız:

ne kadar tükettiğiyle,

ne kadar kazandığıyla,

ne kadar konuştuğuyla

ölçülmez.

Bazen en büyük iyilik:

bozulmuş bir şeyi düzeltmek, sağlam olan bir şeyi de bozmadan bırakabilmektir.

“İyilik her zaman büyük şeyler yapmak değildir; bazen bozmamaktır, bazen düzeltmektir, bazen de kimsenin görmediği yerde doğru olanı seçmektir. Allah’ın rahmetine giden yol, yeryüzünde bıraktığımız iyilik izlerinden de geçer.”
Ersan Karavelioğlu

Genişletmek için tıkla ...