📖 A‘râf Suresi 137. Ayette “Hor Görülüp Ezilen Kavmi de Bereketlendirdiğimiz Yerin Doğularına ve Batılarına Mirasçı Kıldık. Sabretmelerine Karşılık

A‘râf Suresi 137. Ayette “Hor Görülüp Ezilen Kavmi de Bereketlendirdiğimiz Yerin Doğularına ve Batılarına Mirasçı Kıldık. Sabretmelerine Karşılık Rabbinin İsrailoğullarına Verdiği Güzel Söz Tamamlandı; Firavun ve Kavminin Yaptıklarını ve Yükselttikleri Yapıları Yerle Bir Ettik” İfadesi Ne Anlama Gelir ​

“Güç el değiştirince yalnız geçmişin hesabı kapanmaz; yeni bir sorumluluk da başlar. Çünkü mazlumun kurtuluşu, onun artık nasıl davranacağını da önemli hâle getirir.”
Ersan Karavelioğlu

Genişletmek için tıkla ...

A‘râf Suresi'nin 136. ayetinde:

Firavun ve onu izleyenlerin:

ayetleri yalanlamaları,

gaflet içinde kalmaları

ve sözlerinden dönmeleri sebebiyle:

denizde boğuldukları

anlatılmıştı.

1. ayette ise kıssanın başka bir yüzü gösterilir:

“Hor görülüp ezilen kavmi de bereketlendirdiğimiz yerin doğularına ve batılarına mirasçı kıldık. Sabretmelerine karşılık Rabbinin İsrailoğullarına verdiği güzel söz tamamlandı; Firavun ve kavminin yaptıklarını ve yükselttikleri yapıları yerle bir ettik.”

Bu ayet:

yalnız Firavun’un sonunu anlatmaz.

Aynı zamanda:

uzun süre ezilmiş bir toplumun:

yeni bir imkâna kavuşmasını

anlatır.

Yani:

bir tarafta:

zorbalığın çöküşü,

diğer tarafta:

mazlumların önüne açılan yeni bir dönem

vardır.

Ama bu yeni dönem:

yalnız ödül değildir.

Aynı zamanda:

yeni bir sınavdır.

“Hor Görülüp Ezilen Kavim” Kimdir ​

Burada:

İsrailoğulları

kastedilir.

Onlar:

Firavun yönetimi altında:

ezilmiş,

aşağılanmış,

çocukları öldürülmüş,

özgürlükleri kısıtlanmış

bir toplumdu.

Ayet:

onların eski durumunu:

özellikle hatırlatır:

güçsüz ve ezilen bir topluluk.

Neden Ayet Önce Onların Ezilmiş Olduğunu Hatırlatıyor ​

Çünkü:

sonraki değişimin:

büyüklüğünü göstermek için.

Dün:

hakları ellerinden alınan insanlar,

bugün:

başka bir konuma:

geçmiştir.

Bu:

gücün:

sabit olmadığını

gösterir.

“Bereketlendirdiğimiz Yerin Doğularına ve Batılarına Mirasçı Kıldık” Ne Demektir ​

Bu ifade:

İsrailoğullarının:

geniş bir alanda:

yerleşim,

imkân

ve hâkimiyet elde etmesini

anlatır.

“Doğular ve batılar” ifadesi:

genişlik ve yaygınlık:

anlamı taşır.

Yani:

yalnız küçük bir alan değil,

geniş bir coğrafi imkân

söz konusudur.

“Bereketlendirdiğimiz Yer” Neresi Olarak Anlaşılmıştır ​

Tefsirlerde bu ifade:

genellikle:

Şam bölgesi,

Filistin

ve çevresindeki:

bereketli topraklarla

ilişkilendirilmiştir.

Ancak ayetin ana mesajı:

harita ayrıntısından çok:

Allah’ın ezilen topluma geniş imkân vermesi

üzerindedir.

“Mirasçı Kıldık” İfadesi Ne Anlama Gelir ​

Bu ifade:

önceden başkalarının elinde olan:

imkânların,

toprakların,

yerleşimlerin

başka bir topluluğa:

geçmesini

anlatabilir.

Yani:

tarih boyunca:

iktidar ve mülkiyet:

el değiştirebilir.

Hiçbir insan:

“Bu sonsuza kadar yalnız benimdir.”

diyemez.

Bu Ayet Güç Değişimini İlahi Onay Olarak mı Gösterir ​

Bu kıssanın özel bağlamında:

İsrailoğullarının kurtuluşu:

Allah’ın vaadinin gerçekleşmesi

olarak anlatılır.

Ama genel olarak:

bir topluluğun:

dünyada güç kazanması:

onun yaptığı her şeyin:

Allah tarafından:

ahlaken onaylandığı

anlamına gelmez.

Güç sahibi olmak, otomatik olarak haklı olmak değildir.

“Sabretmelerine Karşılık” İfadesi Neden Önemlidir ​

Çünkü kurtuluş:

onların:

uzun süreli:

sabır ve dayanıklılığıyla

ilişkilendirilir.

Onlar:

çok ağır baskılara:

maruz kaldılar.

Ama:

tamamen dağılıp:

inançlarını:

kaybetmediler.

Bu nedenle:

sabır:

burada:

pasif bekleyiş değil, dayanıklılık

olarak görünür.

Sabır Her Zaman Sonunda Dünyada Böyle Bir Karşılık mı Getirir ​

Hayır.

Bu:

belirli bir kıssada:

belirli bir ilahî vaadin:

gerçekleşmesidir.

Bundan:

“Sabreden herkes mutlaka dünyada toprak ve iktidar kazanır.”

şeklinde:

mekanik bir sonuç:

çıkarılamaz.

Sabır:

ahlaki değerdir.

Karşılığı:

dünya ve ahiret boyutunda:

farklı şekillerde olabilir.

“Rabbinin Güzel Sözü Tamamlandı” Ne Demektir ​

Bu ifade:

Allah’ın:

İsrailoğullarına yönelik:

kurtuluş ve iyilik vaadinin:

gerçekleşmesini

anlatır.

Yani:

uzun süre:

gerçekleşmemiş gibi görünen bir vaat:

sonunda:

yerine ulaşır.

İnsan Neden Vaat Gecikince Umudunu Kaybedebilir ​

Çünkü insan:

zamanı:

kendi ömrü ve acısıyla

ölçer.

Uzun süren:

bekleyiş,

zulüm,

belirsizlik

insanı:

“Hiçbir şey değişmeyecek.”

düşüncesine:

sürükleyebilir.

Ama bu kıssa:

bugünkü görüntünün:

nihai sonuç olmadığını:

hatırlatır.

Firavun’un Yaptıklarının Yıkılması Ne Anlama Gelir ​

Ayet:

Firavun ve kavminin:

yaptıkları şeylerin

ve yükselttikleri yapıların:

yıkıldığını

bildirir.

Bu:

yalnız mimari bir yıkım değildir.

Aynı zamanda:

onların:

güç ve kalıcılık iddiasının çöküşünü

sembolize eder.

“Yükselttikleri Yapılar” Ne Olabilir ​

Ayet:

ayrıntılı mimari liste vermez.

Tefsirlerde:

saraylar,

yüksek yapılar,

bağlar,

bahçeler

veya çeşitli inşa faaliyetleri:

üzerine yorumlar bulunur.

Ancak kesin ayrıntı vermek yerine:

ayet açıkça:

onların kurduğu ve yükselttiği düzenin ortadan kaldırıldığını

söyler.

Büyük Yapılar Gücün Kalıcılığını Garanti Eder mi ​

Hayır.

İnsan:

büyük saraylar,

anıtlar,

şehirler,

duvarlar

inşa edebilir.

Ama:

mimari büyüklük:

ahlaki doğruluğun

veya:

siyasi kalıcılığın:

garantisi değildir.

Taş güçlü olabilir; düzen yine de çökebilir.

Firavun’un Çöküşü Sadece Askerî Bir Yenilgi midir ​

Hayır.

Kıssada:

daha geniş bir çöküş vardır.

Firavun:

ahlaki olarak:

zalimdir.

Düşünsel olarak:

ayetleri reddeder.

Siyasi olarak:

insanları ezer.

Sonunda:

güç düzeni de:

çöker.

Yani:

çok katmanlı bir son

vardır.

Mazlumun Güç Kazanması Neden Yeni Bir İmtihandır ​

Çünkü:

artık:

şikâyet ettiği şeyi:

kendisi yapma ihtimali ortaya çıkar.

Daha önce:

ezilen kişiydi.

Şimdi:

güç sahibidir.

Asıl soru:

şudur:

“Gücü nasıl kullanacak?”

Ezilmiş Olmak İnsanı Otomatik Olarak Adil Yapar mı ​

Hayır.

Acı çekmiş olmak:

adaleti:

daha iyi anlamaya yardımcı olabilir.

Ama:

insan yine de:

güç kazanınca:

haksızlık yapabilir.

Bu nedenle:

mazlumluk:

ahlaki dokunulmazlık:

sağlamaz.

Adalet her konumda korunmalıdır.

Bu Ayet Güç ve Sorumluluk Arasında Nasıl Bir Bağ Kurar ​

Güç:

yalnız nimet değildir.

Sorumluluktur.

İnsan:

güçsüzken:

“Keşke karar verme imkânım olsa.”

diyebilir.

Ama:

o imkân geldiğinde:

verdiği kararlar:

onu:

ahlaken:

daha fazla sorumlu hâle getirir.

A‘râf Suresi 136. ve 137. Ayetler Birlikte Ne Söylüyor ​

1. ayette:

Firavun düzeninin:

sonu anlatılır.

1. ayette ise:

ezilmiş İsrailoğullarının:

yeni bir imkâna kavuşması

anlatılır.

Yani:

bir tarafta:

zorbalığın çöküşü,

diğer tarafta:

mazlumun yükselişi

vardır.

Ama bu yükseliş:

yalnız zafer değildir.

Aynı zamanda:

yeni bir ahlaki sınavın başlangıcıdır.

Sonuç: A‘râf Suresi 137. Ayet Bize Ne Öğretiyor ​

A‘râf Suresi 137. ayet:

gücün:

ne kadar hızlı el değiştirebileceğini:

çok çarpıcı biçimde gösterir.

Bir tarafta:

Firavun vardır.

Ordusu vardır.

Yönetimi vardır.

Yapıları vardır.

İmkânları vardır.

İnsanlar üzerinde:

büyük bir baskı gücü vardır.

Diğer tarafta:

hor görülen,

ezilen,

özgürlüğü kısıtlanmış:

İsrailoğulları vardır.

Dışarıdan bakıldığında:

bu iki tarafın:

kaderinin değişmesi:

çok zor görünür.

Ama kıssa:

tam tersini gösterir.

Firavun:

çöker.

Ezilen toplum:

yeni bir imkâna:

kavuşur.

Bu bize:

çok önemli bir gerçeği:

hatırlatır:

Bugünkü güç dağılımını sonsuz sanma.

İnsan:

bir makamı:

ömür boyu taşımaz.

Bir toplum:

sonsuz süre:

aynı yerde kalmaz.

Bir servet:

sonsuz değildir.

Bir imparatorluk:

sonsuz değildir.

Bir düzen:

sonsuz değildir.

Ayetin:

“Rabbinin güzel sözü tamamlandı.”

ifadesi:

sabırla beklenen şeyin:

gerçekleşebileceğini:

gösterir.

Ama:

ayet yalnız:

“Mazlum kazandı.”

demekle:

bitmez.

Çünkü:

mazlumun güç kazanması:

kıssanın:

ahlaki sorularını:

sona erdirmez.

Tam tersine:

yeni bir soru:

başlatır:

“Şimdi siz ne yapacaksınız?”

Bu:

çok derin bir sorudur.

Çünkü insan:

haksızlığa uğradığında:

adaleti:

çok güçlü biçimde:

savunabilir.

Ama:

güç kendisine geçtiğinde:

aynı adaleti:

başkası için de:

savunabilecek mi?

İşte:

ahlakın gerçek sınavlarından biri:

budur.

Bir zamanlar:

kapıdan çevrilen biri:

kapının sahibi olduğunda:

başkasını:

aynı şekilde:

çevirecek mi?

Bir zamanlar:

sözü dinlenmeyen kişi:

karar sahibi olduğunda:

başkalarının sözünü:

dinleyecek mi?

Bir zamanlar:

haksızlığa uğrayan biri:

güç kazandığında:

intikam mı arayacak,

adalet mi?

İşte ayet:

bu soruyu:

sessizce:

önümüze bırakır.

Firavun’un:

yaptığı büyük yapılar:

yıkılmıştır.

Bu da:

çok güçlü bir semboldür.

İnsan:

taştan:

yüksek yapılar kurabilir.

Ama:

ahlakını:

alçakta bırakırsa:

o yapılar:

onu:

kurtarmaz.

Çünkü:

medeniyet:

yalnız bina yüksekliğiyle:

ölçülmez.

Bir toplumun:

gerçek büyüklüğü:

gücünü ne kadar adil kullandığıyla

ölçülür.

Belki de A‘râf 137’nin bize yönelttiği en güçlü soru şudur:

Bir gün bugün şikâyet ettiğimiz güce sahip olursak, aynı zulmü başka isimlerle tekrarlar mıyız; yoksa gerçekten daha adil bir düzen kurabilir miyiz?

Çünkü:

mazlum olmak:

insana:

haklılık kazandırabilir.

Ama:

güç kazanmak:

ona:

yeni bir sorumluluk yükler.

Ve insanın:

gerçek ahlakı:

bazen:

ezildiği günlerde değil,

artık ezilmediği günlerde

daha açık ortaya çıkar.

“Güç sana geçtiğinde geçmiş acılarını unutmamak önemlidir; fakat onları intikamın yakıtı yapmak değil, adaletin ölçüsü yapmak daha değerlidir. Mazlumken adalet isteyen insan, güçlü olduğunda da adil kalabiliyorsa gerçekten değişmiştir.”
Ersan Karavelioğlu

Genişletmek için tıkla ...