Yûsuf Suresi 30. Ayette “Şehirdeki Bazı Kadınlar, ‘Aziz’in Karısı Genç Hizmetlisinden Murat Almak İstiyormuş; Sevgisi Onun Kalbine İşlemiş. Biz Onu Açık Bir Yanılgı İçinde Görüyoruz’ Dediler” İfadesi Ne Anlama Gelir 
⠀
Yûsuf Suresi 30. Ayet Ne Söylüyor
Ayetin genel anlamı şöyledir: “Şehirdeki bazı kadınlar, ‘Aziz’in karısı genç hizmetlisinden murat almak istiyormuş. Ona olan sevgisi kalbinin derinliklerine işlemiş. Biz onu gerçekten apaçık bir yanılgı içinde görüyoruz’ dediler.” Ayetin Arapçası ise “Ve kâle nisvetun fi’l-medîneti’mraetu’l-azîzi turâvidu fetâhâ an nefsihî kad şegafehâ hubbâ. İnnâ le-nerâhâ fî dalâlin mubîn.” şeklindedir.Bir önceki ayette olayın daha fazla konuşulmaması yönünde bir tavır ortaya konmuştu. Fakat bu ayette artık şehirdeki bir grup kadının meseleyi bildiğini görüyoruz. Kur’an olayın tam olarak kimden, nasıl ve hangi kanaldan yayıldığını söylemez. Bu nedenle “Kesin şu kişi sızdırdı” şeklinde ayrıntı uydurmak doğru olmaz.
Kesin olan şudur: Ev içinde kalması istenen olay artık toplumsal konuşma konusu hâline gelmiştir. Böylece Yûsuf kıssası kişisel sınır ihlalinden toplumsal söylenti, yargılama ve dedikodu alanına geçer.
“Şehirdeki Kadınlar” İfadesi Bütün Şehir Kadınlarını mı Kastediyor
Hayır. Ayette “nisvetun fi’l-medîne”, yani “şehirde bir grup kadın” denilmektedir. Kur’an onların sayısını vermediği gibi şehirdeki bütün kadınların bu konuşmaya katıldığını da söylemez.Bu ayrım önemlidir. Kur’an belirli bir gruptan söz ederken bunu bütün kadınlara genellemek, metnin sınırlarını aşmak olur. Aynı şekilde onların sosyal statüsü, isimleri veya tam olarak hangi ailelere mensup oldukları konusunda tefsirlerde çeşitli rivayetler bulunabilir; fakat ayetin açık bilgisi sınırlıdır.
Dolayısıyla doğru ifade “şehirdeki bazı kadınlar” veya “şehirde bir grup kadın” şeklindedir. Kur’an’ın söylemediği genellemeyi metne eklememek gerekir.
Olay Nasıl Şehirde Yayılmış Olabilir
Ayet bu konuda ayrıntı vermez. Olayın ev çalışanlarından, aile çevresinden, yakın kişilerden veya başka bir kanaldan yayılmış olması düşünülebilir; fakat bunların hiçbiri ayetin açıkça belirttiği bir bilgi değildir.Burada daha önemli olan, özel bir olayın artık kamusal konuşmaya dönüşmüş olmasıdır. Bir bilginin birkaç kişinin elinden çıkıp topluma yayılması çoğu zaman kontrol edilemez hâle gelebilir.
Bu, Yûsuf 29’daki “Bu meseleden yüz çevir” sözünün de pratik sınırını gösterir. Bir olayın konuşulmamasını istemek, onun mutlaka gizli kalacağını garanti etmez. Sır bir kez çok sayıda insanın bilgisine girdiğinde kontrolü giderek zorlaşır.
Kadınların Söyledikleri Tamamen Yalan mıydı
Hayır. İlginç olan noktalardan biri budur. Söylediklerinin temelinde gerçekten gerçekleşmiş bir olay vardır. Aziz’in eşi Yûsuf’u kendisine çağırmış ve ondan murat almak istemiştir. Dolayısıyla konuşulan şeyin ana çekirdeği uydurma değildir.Fakat bir bilginin doğru olması, her ortamda ve her niyetle yayılmasının doğru olduğu anlamına gelmez. İslam ahlakında gıybet kavramının önemli yönlerinden biri de budur: Bir insan hakkında söylediğimiz şey doğru olabilir ve buna rağmen gereksiz yere arkasından konuşmak ahlaken sorunlu olabilir. Eğer söylenen şey yalan ise mesele artık iftira boyutuna da geçebilir.
Bu nedenle ahlak yalnız “Söylediğim doğru mu?” sorusundan ibaret değildir. Bazen “Bunu söylemem gerekiyor mu, ne amaçla söylüyorum ve kime söylüyorum?” soruları da önemlidir.
Doğru Bir Şeyi Söylemek Nasıl Gıybet Olabilir
Çünkü bir insanın özel kusurunu, hatasını veya mahrem durumunu onun hoşlanmayacağı biçimde gereksiz yere başkalarına anlatmak, bilginin doğru olmasıyla otomatik olarak meşru hâle gelmez.Ancak burada da denge gereklidir. Her olumsuz bilgiyi paylaşmak gıybet değildir. Bir mağdurun hukuki yardım istemesi, bir tehlikeyi yetkili kişilere bildirmesi, uzman görüşü alması, mahkemede tanıklık yapması veya başkalarını gerçek bir zarardan korumak için gerekli bilgiyi paylaşması meşru bir amaç taşıyabilir.
Dolayısıyla doğru ayrım şudur: Dedikodu ile adalet arayışı aynı şey değildir. Amaç, gereklilik ve muhatap önemlidir.
Eleştiri ile Dedikodu Arasındaki Fark Nedir
Eleştiri, bir davranışın yanlışlığını gerekçeleriyle değerlendirebilir ve düzeltme amacı taşıyabilir. Dedikodu ise çoğu zaman kişinin yokluğunda onun özel hayatını konuşmanın, merakın veya toplumsal eğlencenin konusu hâline getirir.Şehirdeki kadınların söyledikleri içinde ahlaki bir değerlendirme de vardır: Aziz’in eşini “açık bir yanılgı içinde” gördüklerini söylerler. Fakat bir sonraki ayette kadının onların sözlerini “mekr” olarak duyduğu bildirilecektir. Bu, konuşmalarında yalnız nötr bir ahlaki değerlendirme değil, alay, kışkırtma veya sosyal baskı boyutu da bulunabileceğini düşündürür.
Bu nedenle her eleştiriyi gıybet, her gıybeti de dürüst eleştiri gibi değerlendirmemek gerekir. Eleştirinin doğruluğu kadar niyeti, biçimi ve gerekli olup olmadığı da önemlidir.
“Aziz’in Karısı” İfadesindeki “Aziz” Kimdir
Bu ayette ilk kez “imraetu’l-azîz”, yani “Aziz’in karısı” ifadesi belirgin biçimde kullanılır. “Aziz”, burada özel bir isimden çok yüksek statü veya resmî makam ifade eden bir unvan olarak anlaşılmıştır.Kur’an kadının özel adını yine vermez. Daha sonraki gelenekte “Züleyha” adı meşhur olmuştur; ancak bu isim Kur’an’da bulunmaz.
Ayetin kadını kocasının makamıyla tanımlaması aynı zamanda olayın sosyal boyutunu da gösterir. Bu sıradan bir ev hakkında konuşulan söylenti değildir; yüksek statülü bir hanenin içindeki olay şehir çevresinde konuşulur hâle gelmiştir.
“Genç Hizmetlisinden Murat Almak İstiyormuş” İfadesindeki “Fetâ” Ne Anlama Gelir
Ayette “fetâhâ”, yani “onun genç adamı / genç hizmetlisi” anlamına gelen bir ifade kullanılır. “Fetâ” genç erkek anlam alanına sahiptir ve bağlamda Yûsuf’un o hanedeki bağlı konumuna işaret eder.Kadınların konuşmasında sosyal statü farkının da dikkat çektiği görülür. Yüksek statülü bir kadının kendisine bağlı genç bir adama yönelik arzusu, onların gözünde skandalın bir parçası hâline gelmiştir.
Ancak burada önemli olan sadece sınıf farkı değildir. Önceki ayetlerden bildiğimiz üzere Yûsuf bu ilişkiyi istememiştir. Bu nedenle olayın ahlaki merkezi, “yüksek statülü kadın alt statüdeki birine âşık oldu” romantizmi değil; rıza ve sınır ihlalidir.
“Sevgisi Onun Kalbine İşlemiş” Ne Anlama Gelir
Ayette “kad şegafehâ hubbâ” ifadesi kullanılır. Genel anlamıyla Yûsuf’a duyduğu sevginin veya yoğun tutkunun kadının kalbinin derinliklerine ulaştığını anlatır. “Şegaf” kelimesinin kalbin dışını saran zar veya kalbin derin noktasıyla ilişkili anlamları hakkında dil ve tefsir kaynaklarında farklı açıklamalar bulunmaktadır.Ayetin temel vurgusu, kadının Yûsuf’a karşı çok yoğun bir duygusal bağlılık veya tutku geliştirmiş olmasıdır. Bu sıradan, geçici bir beğeni şeklinde anlatılmaz.
Fakat burada önemli bir ayrım vardır: Duygunun güçlü olması davranışı otomatik olarak doğru yapmaz. Bir insan bir başkasını çok sevebilir ve yine de onun sınırlarına saygı göstermek zorundadır.
Çok Sevmek Sınır İhlalini Mazur Gösterir mi
Hayır. “Onu çok seviyorum” cümlesi, karşı tarafın rızasını ortadan kaldırmaz. Sevgi insanı başka bir kişinin sahibi yapmaz.Yûsuf kıssasında kadın Yûsuf’a karşı yoğun bir duygu taşımaktadır; fakat Yûsuf onun teklifini kabul etmemiştir. Karşılıksız veya tek taraflı sevgi, diğer kişiye borç yüklemez.
Bu ilke modern ilişkiler açısından son derece önemlidir. Bir kişi sizi istemiyorsa, onu sürekli takip etmek, baskı kurmak, suçluluk hissettirmek veya “Seni bu kadar seviyorum, bana bunu borçlusun” demek sevginin kanıtı değildir. Sevginin ahlaki sınırı, diğer insanın iradesine saygıdır.
Yoğun Sevgi ile Takıntı Arasında Nasıl Bir Fark Vardır
Her yoğun sevgi takıntı değildir ve bir Kur’an ayetinden modern psikiyatrik tanı koymak doğru olmaz. Ancak bir duygu, karşı tarafın sınırlarını görmez hâle geliyor ve kişinin davranışlarını zarar verici biçimde yönetmeye başlıyorsa ciddi bir problem oluşabilir.Yûsuf kıssasında kadının duygusu yalnız içsel değildir; daha önce kapıları kapatma, Yûsuf’a baskı kurma ve olay açığa çıktığında onu suçlama davranışlarına dönüşmüştür. Bu nedenle söz konusu duygu, masum bir romantik hayranlık gibi sunulamaz.
Ayetin mesajını romantikleştirmeden okumak gerekir: Sevginin yoğunluğu ahlaki kalitesini garanti etmez. Sevgi gerçek olabilir, fakat davranış yine yanlış olabilir.
“Biz Onu Apaçık Bir Yanılgı İçinde Görüyoruz” Ne Anlama Gelir
Kadınlar “innâ le-nerâhâ fî dalâlin mubîn”, yani “biz onu apaçık bir yanılgı içinde görüyoruz” derler. Buradaki “dalâl” kelimesini hemen iman-küfür anlamında teknik bir sapkınlık şeklinde okumak doğru değildir.Kur’an’da kelimeler bağlama göre farklı anlam tonları taşıyabilir. Burada kadınların kastı, Aziz’in eşinin davranışını açık bir hata, ölçüsüzlük veya yanlış yöneliş olarak görmeleridir.
Dolayısıyla “dalâlin mubîn” burada otomatik olarak ‘dinden çıkmış’ anlamına gelmez. Bağlam ahlaki ve duygusal bir yanılgıdır.
Kadınların Eleştirisi Haklı mıydı
Davranışın yanlışlığı açısından söylediklerinin önemli bir doğruluk payı vardır. Aziz’in eşinin Yûsuf’a yönelik sınır ihlali gerçekten yanlıştır. Dolayısıyla “Yanlış yaptı” şeklindeki ahlaki değerlendirme bütünüyle temelsiz değildir.Fakat doğru bir tespitte bulunmak, kişinin kendisini otomatik olarak daha üstün hâle getirmez. Kıssanın devamı bu açıdan son derece çarpıcı olacaktır. Kadınlar Yûsuf’u gördüklerinde kendileri de onun güzelliğinden çok güçlü biçimde etkilenirler.
Bu, yaptıkları davranışın aynısını gerçekleştirdikleri anlamına gelmez; fakat onlara şu dersi verecek bir sahne oluşturur: Uzaktan yargılamak kolaydır; insan kendi sınavıyla karşılaştığında ne kadar güçlü olduğunu daha iyi anlar.
Başkasının Günahını Görünce Kendimizi Üstün Hissetmek Neden Tehlikelidir
Çünkü insan kendi sınanmadığı konuda çok kolay konuşabilir. Başkasının düştüğü hatayı dışarıdan gördüğümüzde “Ben asla böyle yapmazdım” demek cazip gelebilir. Oysa aynı şartlarda nasıl davranacağımızı her zaman kesin olarak bilemeyiz.Bu, yanlış davranışın eleştirilemeyeceği anlamına gelmez. Yanlış yine yanlış olarak adlandırılabilir. Fakat eleştirinin yanında tevazu da bulunmalıdır.
Daha sağlıklı tavır, “Bu yaptığı yanlış; Allah beni de yanlışlardan korusun” diyebilmektir. Başkasının hatası bizim ahlaki üstünlük belgemiz değildir.
Bir Skandalı Konuşmak Neden İnsanlara Çekici Gelebilir
İnsanlar başkalarının özel hayatlarını merak edebilir; özellikle güçlü, ünlü veya yüksek statülü kişilerin özel meseleleri daha fazla ilgi çekebilir. Aziz’in eşinin toplumdaki statüsü de olayın şehirde hızla konuşulmasını daha cazip hâle getirmiş olabilir.Skandal konuşmak kişiye geçici biçimde “Ben ondan daha iyiyim” duygusu verebilir. Ayrıca grup içinde ortak konuşma konusu oluşturur ve sosyal bağ kurmanın kolay bir yoluna dönüşebilir.
Ancak bunun bedeli başka bir insanın mahremiyetinin, hatasının veya acısının eğlence malzemesi hâline gelmesidir. Kur’an’ın bu sahnesi, bizi yalnız konuşulan kişinin davranışına değil, konuşanların kendi ahlakına da bakmaya davet eder.
Birinin Hatasını Konuşmak Ne Zaman Meşru Olabilir
Bir haksızlığı yetkili makamlara bildirmek, mağduru korumak, hukuki veya psikolojik destek almak, güvenilir bir kişiden tavsiye istemek, insanları gerçek ve yakın bir tehlikeden korumak veya bir mahkemede tanıklık yapmak gibi durumlarda bilgi paylaşımı meşru olabilir.Burada amaç merak veya küçük düşürme değil, gerçek bir ihtiyacı karşılamak olmalıdır. Gereksiz ayrıntı yaymak ile gerekli bilgiyi doğru kişiye vermek birbirinden farklıdır.
Bu yüzden dinî ahlakın hedefi herkesi susturmak değildir. Mağdurun yardım aramasını gıybet diye engellemek doğru olmaz. Asıl soru, bilgiyi neden, kime ve ne ölçüde paylaştığımızdır.
Bu Ayet Sosyal Medya Dedikoduları Açısından Nasıl Okunabilir
Bugün şehirde birkaç kişinin konuşmasıyla sınırlı kalabilecek bir söylenti, sosyal medyada dakikalar içinde milyonlarca insana ulaşabilir. Bir kişinin özel hayatı, doğruluğu henüz kesinleşmeden yorum, video ve başlıklarla toplumsal eğlenceye dönüşebilir.Üstelik dijital ortamda insanların çoğu olayın taraflarını hiç tanımaz. Buna rağmen kesin hükümler verilebilir, hakaretler edilebilir ve kişinin hayatı kalıcı biçimde etkilenebilir.
Yûsuf 30 bize “Hiçbir kamu meselesini konuşmayın” demez. Fakat şu soruları sordurur: Bu bilgiyi paylaşmak gerçekten gerekli mi, doğruluğundan emin miyim, bir zararı önlüyor muyum yoksa yalnız skandalı büyüten halkaya mı dönüşüyorum?
Yûsuf Suresi 29 ve 30 Birlikte Nasıl Okunmalıdır
Yûsuf 29’da olayın kapatılması yönünde bir istek vardı: Yûsuf’tan mesele üzerinde durmaması, kadından ise günahı için bağışlanma dilemesi istenmişti. Yûsuf 30’da ise olayın artık şehirde konuşulduğunu görüyoruz. Böylece gizli tutulmak istenen bir olayın toplumsal söylentiye dönüşmesi anlatılır.Bu iki ayet birlikte, sırların ve skandalların sosyal hayatta nasıl yayılabildiğini gösterir. Ancak kıssa burada da bitmez. Bir sonraki ayette Aziz’in eşi, kadınların kendisi hakkında söylediklerini duyacak ve onları bir davete çağıracaktır.
Yûsuf Suresi 31. ayette kadınlara oturacakları bir ortam hazırlanacak, her birine birer bıçak verilecek ve ardından Yûsuf onların karşısına çıkarılacaktır. Kadınlar Yûsuf’u görünce büyük bir şaşkınlık yaşayacak, ellerini kesecek ve “Bu bir insan değil, ancak değerli bir melektir” diyeceklerdir. Bu ayette özellikle güzelliğin insan algısı üzerindeki etkisi, hayranlığın abartıya dönüşmesi, peygamberi veya güzel bir insanı insanüstüleştirmemek ve başkasını yargılayan kişinin kendi sınavıyla karşılaşması üzerinde durmak gerekecektir.
Sonuç: Yûsuf Suresi 30. Ayetin Ana Mesajı Nedir
Yûsuf Suresi 30. ayet, bir evin içinde yaşanan olayın artık toplumsal konuşmaya dönüştüğü noktadır. Bir önceki ayette meselenin büyütülmemesi istenmişti; fakat şehirdeki bazı kadınlar olaydan haberdar olmuş ve Aziz’in eşini konuşmaya başlamışlardır. Böylece kıssa bize yalnız Aziz’in eşinin hatasını değil, başkalarının o hatayla ne yaptığını da gösterir.Ayetin ilk büyük mesajı şudur: Bir insanın hatası, başka insanların eğlence malzemesi değildir. Yanlış davranışı eleştirmek mümkündür; fakat bir başkasının özel hayatını merak, alay veya sosyal üstünlük aracı hâline getirmek başka bir meseledir. İnsan bazen ahlak adına konuştuğunu düşünürken aslında dedikodunun tadını çıkarıyor olabilir.
Bu yüzden kendimize yalnız “Söylediğim doğru mu?” değil, “Bunu neden söylüyorum?” sorusunu da sormalıyız. Hakikati korumak ile skandalı tüketmek arasında büyük fark vardır.
Ayetin ikinci büyük mesajı doğru bilginin bile yanlış kullanılabileceğidir. Kadınların söyledikleri tamamen hayal ürünü değildir. Aziz’in eşi gerçekten Yûsuf’a yönelmiştir. Fakat doğru bir bilgi, gereksiz yere yayılırsa veya küçümseme amacıyla kullanılırsa ahlaki problem devam eder.
Bu çok önemli bir ilkedir: Her doğru bilgi paylaşılması gereken bilgi değildir. İnsanların sağlık bilgileri, aile meseleleri, geçmiş hataları veya özel hayatları doğru olabilir; fakat bunun bize sınırsız paylaşım hakkı verdiği söylenemez.
Üçüncü büyük mesaj yoğun sevginin davranışa mazeret olmadığını gösterir. Kadınlar onun Yûsuf’a duyduğu sevginin kalbinin derinliklerine ulaştığını söylemektedirler. Bu, duygunun gücünü anlatır; fakat aynı ayet onun davranışını da yanlış görür.
Buradan çok önemli bir denge çıkar: Bir duygu samimi olabilir ve davranış yine de yanlış olabilir. İnsan gerçekten seviyor olabilir ama karşı tarafın sınırını aşamaz. Gerçekten kıskanıyor olabilir ama iftira edemez. Gerçekten öfkeli olabilir ama şiddet kullanamaz.
Duygunun gerçekliği, davranışın doğruluğunu garanti etmez.
Dördüncü büyük mesaj sevgi ile sahiplenmeyi ayırmaktır. Yûsuf’un istenmemesi değil, tam tersine çok güçlü biçimde istenmesi söz konusudur. Fakat bu yoğun istek Yûsuf’un özgür iradesini ortadan kaldırmaz.
Bir insan “Seni seviyorum” diyebilir; fakat sevginin ahlaki olup olmadığını, karşı tarafın iradesine ne kadar saygı gösterdiği ortaya çıkarır. Sevgi, karşılık alma garantisi değildir.
Sevmek hak doğurmaz; sevgi sınır tanıyabildiğinde erdem hâline gelir.
Beşinci büyük mesaj “dalâl” kelimesini bağlamından koparmamaktır. Kadınların Aziz’in eşini “apaçık dalâl içinde” görmeleri, burada onun imanından çıktığına dair teknik bir hüküm değildir. Söz konusu olan açık bir ahlaki ve duygusal yanılgıdır.
Kur’an kelimelerini her yerde tek anlama mahkûm etmek yanlış sonuçlar doğurabilir. Bağlam, anlamın yönünü belirler.
Altıncı büyük mesaj başkasının hatasından ahlaki üstünlük üretmeme gereğidir. Şehirdeki kadınlar Aziz’in eşinin durumunu dışarıdan değerlendirmektedir. Bir sonraki ayette ise Yûsuf’u gördüklerinde kendileri de olağanüstü biçimde etkileneceklerdir.
Bu, onların yaptığı ilk eleştirinin otomatik olarak tamamen yanlış olduğu anlamına gelmez. Fakat insanın kendi kırılganlığını fark etmeden başkasını kolayca küçümseyebileceğini gösterir.
Yanlış davranışı eleştir.
Ama “Ben ondan kesin daha üstünüm” deme.
Çünkü senin sınavın başka olabilir.
Yedinci büyük mesaj gıybet ile yardım arayışını birbirine karıştırmamaktır. Bir mağdur yaşadığını avukata, psikoloğa, güvenilir bir yakına veya yetkili kuruma anlatabilir. Bir insan gerçek tehlike konusunda başkalarını uyarabilir. Bunları “insanların arkasından konuşmak” başlığı altında susturmak doğru değildir.
Ahlaki ölçü, bilginin gerekliliği, amacı ve muhatabıdır.
Sekizinci büyük mesaj sırların yayılma doğasını ciddiye almaktır. Bir bilgiyi birden fazla kişiye verdiğimizde onun artık tamamen kontrolümüzde olduğunu varsaymamalıyız. Bugün özellikle dijital ortamda ekran görüntüsü, mesaj ve özel kayıtlar saniyeler içinde yayılabilir.
Bu nedenle hem başkalarının mahrem bilgilerini korumak hem de kendi hassas bilgilerimizi kiminle paylaştığımız konusunda ölçülü olmak önemlidir. Ancak birinin size güvenmesi, o bilgiyi yaymanızın sorumluluğunu ona yüklemez. İhanetin sorumluluğu yine bilgiyi kötüye kullanan kişidedir.
Dokuzuncu ve belki ayetin en güçlü mesajı başkasının hikâyesini konuşurken kendi ahlakımızı unutmamaktır. İnsan bir skandalı saatlerce tartışabilir ve konuştuğu kişinin yanlışını çok net görebilir. Fakat aynı anda kendi dilinin merhametsizliğini, kibirini veya merakını hiç sorgulamayabilir.
Kur’an kıssası bizi dışarıdaki kadından kendi içimize döndürür: Ben başkasının hatasını düzeltmek için mi konuşuyorum, yoksa onun düşüşünden kendime bir üstünlük duygusu mu çıkarıyorum? Hakikati mi koruyorum, yoksa yalnızca daha ilginç bir hikâye mi anlatıyorum?
Yûsuf Suresi 30. ayetin bütün mesajını birkaç cümlede toplamak mümkündür: Doğru bilgiyi bile gereksiz yere yaymanın ahlaki sorumluluğunu düşün. Eleştiri ile dedikoduyu ayır. Mağdurun yardım aramasını gıybet diye susturma. Yoğun sevgiyi sınır ihlalinin bahanesi yapma. Bir insanın hatasını bütün kimliğine dönüştürme ve onun yanlışı üzerinden kendini üstün görme. Çünkü başkasının ayıbını görmek kolaydır; asıl ahlak, onu konuşurken kendi dilinin ve niyetinin de hesabını verebilmektir.
Bir sonraki ayet olan Yûsuf Suresi 31. ayette, Aziz’in eşi şehir kadınlarının konuşmalarını duyacak ve onları bir davete çağıracaktır. Kadınlara oturacakları bir ortam hazırlayacak, her birinin eline birer bıçak verecek ve Yûsuf’u karşılarına çıkaracaktır. Onlar Yûsuf’u gördüklerinde büyük bir şaşkınlık yaşayacak, ellerini kesecek ve “Allah’ı tenzih ederiz! Bu bir insan değil; bu ancak değerli bir melektir” diyeceklerdir. Bu sahne, güzelliğin insan algısını nasıl etkileyebileceği, hayranlığın insanüstüleştirmeye dönüşme riski ve başkasını uzaktan yargılayan kişinin kendi sınavıyla karşılaşması açısından son derece güçlü olacaktır.
Ve belki Yûsuf Suresi 30. ayetin bugün bize yönelttiği en güçlü soru şudur: Bir başkasının hatasını konuştuğumuzda gerçekten bir zararı önlemeye mi çalışıyoruz, yoksa sadece anlatacak ilginç bir hikâye mi arıyoruz? Birinin özel hayatındaki doğru bilgiyi bilmemiz, onu yayma hakkını bize veriyor mu? Ve başkasının düştüğü hatayı gördüğümüzde “Ben asla böyle yapmam” diye kibirlenmek yerine, kendi zayıflıklarımızı da görebilecek kadar tevazu sahibi olabiliyor muyuz?
