📖 A‘râf Suresi 161. Ayette “Onlara ‘Şu Şehirde Yerleşin, Orada Dilediğiniz Yerden Yiyin, “Hıtta” Deyin ve Kapıdan Secde Ederek Girin ki Hatalarınızı

A‘râf Suresi 161. Ayette “Onlara ‘Şu Şehirde Yerleşin, Orada Dilediğiniz Yerden Yiyin, “Hıtta” Deyin ve Kapıdan Secde Ederek Girin ki Hatalarınızı Bağışlayalım; İyilik Yapanlara Daha Fazlasını Vereceğiz’ Denildi” İfadesi Ne Anlama Gelir ​

“Nimete ulaşmak insanı büyütmemeli; tam tersine, nimetin sahibini hatırladıkça tevazusu büyümelidir. Çünkü bolluğun gerçek sınavı, sahip olduğunda nasıl davrandığındır.”
Ersan Karavelioğlu

Genişletmek için tıkla ...

A‘râf Suresi'nin 160. ayetinde:

İsrailoğullarının:

on iki topluluğa ayrıldığı,

her topluluğun:

kendi su kaynağını bildiği,

onlara:

bulutlarla gölge sağlandığı,

menn ve selvâ verildiği

ve:

“Onlar bize değil, kendilerine zulmediyorlardı.”

buyurulduğu anlatılmıştı.

1. ayette ise:

yolculuktan:

yerleşime,

geçici ihtiyaçların karşılanmasından:

yeni bir hayat düzenine:

geçişi düşündüren:

başka bir sahne gelir:

“Onlara: ‘Şu şehirde yerleşin, orada dilediğiniz yerden yiyin, “Hıtta” deyin ve kapıdan secde ederek girin; hatalarınızı bağışlayalım. İyilik yapanlara daha fazlasını vereceğiz’ denildi.”

Bu ayet:

yalnız:

bir şehre giriş:

emri değildir.

İçinde:

nimet, bolluk, tevazu, tövbe, bağışlanma, kulluk ve iyiliğin artan karşılığı

vardır.

İnsan:

bir nimete kavuşurken:

nasıl davranmalıdır?

Kur’an’ın burada verdiği cevap:

çok anlamlıdır:

Ye.

Yaşa.

Ama kibirlenme.

Bağışlanma iste.

Tevazuyla gir.

Ve:

iyiliğini artır.

“Şu Şehirde Yerleşin” Ne Demektir ​

İsrailoğullarına:

bir yerleşim alanında:

yaşama imkânı:

verildiği bildirilir.

Ayet:

burada şehrin:

adını açıkça:

söylemez.

Tefsirlerde:

Beytülmakdis,

Kudüs

veya:

başka yerlerle:

ilişkilendiren açıklamalar:

bulunmuştur.

Ancak:

Kur’an’ın bu ayetinde:

kesin olarak:

verilen bilgi:

kendilerine bir yerleşim alanının açılmış olmasıdır.

Şehrin Adının Verilmemesi Mesajı Değiştirir mi ​

Hayır.

Çünkü:

ayetin temel amacı:

coğrafi harita:

çizmek değildir.

Asıl vurgu:

kendilerine verilen:

nimete:

nasıl karşılık verecekleri:

üzerindedir.

Şehir:

bir fırsattır.

Ama:

fırsatın nasıl kullanılacağı daha önemlidir.

“Orada Dilediğiniz Yerden Yiyin” Ne Anlama Gelir ​

Bu ifade:

bolluk

ve:

genişlik:

bildirir.

İnsanlara:

dar,

tek bir seçenek:

sunulmamıştır.

Şehrin nimetlerinden:

yararlanma:

imkânı verilmiştir.

Bu:

Allah’ın:

onlara:

sağladığı:

başka bir:

rızık genişliğidir.

“Dilediğiniz Yerden Yiyin” Sınırsızlık mı Demektir ​

Burada:

nimetin:

genişliği:

vurgulanır.

Ancak:

Kur’an’ın genel öğretisinde:

insanın:

nimeti:

israf,

haksızlık

ve:

haramla:

kullanması:

serbest değildir.

Yani:

bolluk, sorumsuzluk anlamına gelmez.

Çöldeki Rızıktan Şehirdeki Bolluğa Geçiş Ne Düşündürür ​

1. ayette:

susuzluk,

gölge ihtiyacı

ve:

yiyecek:

ön plandaydı.

1. ayette:

yerleşim,

bolluk

ve:

özgürce yararlanma:

öne çıkar.

Bu:

insan hayatındaki:

çok önemli bir:

değişimi gösterir:

Zorluk döneminin:

sınavı başka,

bolluk döneminin:

sınavı başkadır.

Bolluk da Bir İmtihan mıdır ​

Evet.

İnsan:

sıkıntıda:

sabırla:

sınanabilir.

Bollukta ise:

şükürle,

ölçüyle

ve:

adaletle:

sınanabilir.

Bazen:

insan:

yoksullukta:

Allah’ı:

çok hatırlar.

Ama:

rahatlığa ulaşınca:

unutabilir.

Bu yüzden:

nimet, insanın karakterini de sınayabilir.

“Hıtta Deyin” Ne Anlama Gelir ​

Ayetin Arapçasında:

“hıttatun”

ifadesi:

yer alır.

Kelime:

bağışlanma,

yükün kaldırılması,

günahların:

affedilmesi:

talebiyle:

ilişkilendirilmiştir.

Türkçe anlamı:

yaklaşık olarak:

“Bizi bağışla, günahlarımızı üzerimizden kaldır.”

şeklinde:

düşünülebilir.

Neden Şehre Girerken Bağışlanma İstemeleri İsteniyor ​

Çünkü:

yeni bir:

başlangıç:

yalnız:

mekân değiştirmek:

değildir.

İnsanın:

geçmişiyle:

hesaplaşması

ve:

ahlaken:

yenilenmesi de:

gerekebilir.

Yeni şehir:

yeni hayat:

demektir.

Ama:

eski kibir,

eski yanlışlar

ve:

eski nankörlük:

aynı şekilde:

devam ederse:

mekân değişse bile:

insan değişmemiş olur.

Tövbe ile Yeni Başlangıç Arasında Nasıl Bir Bağ Vardır ​

Tövbe:

insanın:

geçmişi:

inkâr etmesi:

değildir.

Geçmişin:

yanlışını:

tanıyıp:

başka bir yöne:

dönmesidir.

Bu yüzden:

yeni başlangıcın:

en sağlam yollarından biri:

şudur:

“Neyi yanlış yaptım ve artık neyi farklı yapacağım?”

“Kapıdan Secde Ederek Girin” Ne Demektir ​

Bu ifade:

teslimiyet,

tevazu

ve:

Allah karşısında:

boyun eğmeyi:

ifade eder.

Tefsirlerde:

buradaki:

“secde ederek girişin”:

fiziksel biçimi:

hakkında:

çeşitli açıklamalar:

vardır.

Fakat:

ayet açısından:

çok açık olan:

girişin kibirle değil, kulluk ve tevazuyla yapılmasıdır.

Bir Şehre Girmenin Tevazuyla İlişkisi Nedir ​

Çünkü:

insan:

zafer,

başarı,

servet

veya:

yeni imkân:

kazandığında:

kibre:

kapılabilir.

“Bunu ben başardım.”

diyebilir.

Ayet ise:

başarı anında:

başını:

daha yukarı kaldırmayı değil,

Allah karşısında:

daha fazla tevazu göstermeyi

öğretir.

Başarı İnsanı Neden Kibre Sürükleyebilir ​

Çünkü:

insan:

sonucu:

kendi yeteneğinin:

tamamı sanabilir.

Yardımları:

unutabilir.

Şartları:

unutabilir.

Kendisinden önce:

yol açanları:

unutabilir.

Allah’ın:

lütfunu:

unutabilir.

Başarı:

böylece:

şükür yerine:

kendini mutlaklaştırmaya

dönüşebilir.

“Hatalarınızı Bağışlayalım” Ne Anlama Gelir ​

Allah:

onlara:

bağışlanma:

kapısı açar.

Bu:

çok önemlidir.

Geçmişte:

hatalar:

yapılmıştır.

Ama:

gelecek:

yalnız:

geçmişin cezasından:

ibaret bırakılmaz.

Tevazu,

tövbe

ve:

itaatle:

yeni bir başlangıç imkânı

sunulur.

Bağışlanma İçin Neden Bir Tavır Değişikliği İsteniyor ​

Çünkü:

tövbe:

yalnız:

kelime:

değildir.

İnsanın:

tavrında:

bir değişiklik:

gerektirir.

“Hıtta”

demek:

dille:

bağışlanma istemekse,

secde ederek girmek

bu isteğin:

davranıştaki:

tevazu karşılığı:

gibidir.

Yani:

söz ile davranış birbirini tamamlar.

İnsan Bağışlanma İsterken Kibirli Kalabilir mi ​

Bu:

büyük bir:

çelişki olur.

Bir insan:

“Beni affet.”

diyor

ama:

yanlışını:

asla kabul etmiyorsa,

kendini:

hep haklı:

görüyorsa,

başkalarını:

suçluyorsa:

tövbenin:

ruhu:

eksik kalabilir.

Gerçek dönüş:

bir miktar:

tevazu

gerektirir.

“İyilik Yapanlara Daha Fazlasını Vereceğiz” Ne Demektir ​

Ayet:

yalnız:

günahların:

bağışlanmasından:

söz etmez.

Bir adım daha:

ileri gider:

muhsinlere daha fazlasının verileceğini

bildirir.

Muhsin:

iyiliği:

güzel biçimde:

yapan,

işini:

özenle:

yerine getiren:

kişi:

anlamı taşır.

Yani:

Allah’ın:

karşılığı:

yalnız:

yanlışı silmekle:

sınırlı değildir.

İyiliği artıranlara daha fazlası vardır.

Affedilmek ile Daha Fazlasına Kavuşmak Arasında Nasıl Bir Fark Vardır ​

Affedilmek:

geçmişteki:

yanlışın:

bağışlanmasıdır.

İhsan ise:

gelecekte:

iyiliği:

daha güzel:

yaşamaktır.

Bir bakıma:

ayet:

iki kapı:

açar:

Geçmiş için bağışlanma.

Gelecek için artan iyilik.

Bu:

çok umut verici bir:

denge:

kurar.

A‘râf Suresi 160. ve 161. Ayetler Birlikte Ne Söylüyor ​

1. ayette:

su,

gölge

ve:

yiyecek:

nimetleri:

anlatılmıştı.

1. ayette:

bir şehirde:

yerleşme,

orada:

bolluktan:

yararlanma

ve:

bağışlanma:

imkânı:

sunulur.

Ama:

bütün bu nimetlerin:

yanında:

iki şey:

istenir:

tevazu

ve:

itaat.

Yani:

nimet:

arttıkça:

insanın:

şükrünün de:

artması beklenir.

Sonuç: A‘râf Suresi 161. Ayet Bize Ne Öğretiyor ​

A‘râf Suresi 161. ayet:

insanın:

nimetle:

nasıl ilişki kurması gerektiğini:

çok güzel biçimde:

öğretir.

İsrailoğullarına:

önce:

bir şehir:

sunulur.

Sonra:

“Dilediğiniz yerden yiyin.”

denir.

Yani:

kapılar:

açılmıştır.

Rızık:

genişlemiştir.

Hayat:

çöl şartlarından:

daha farklı:

bir düzene:

geçmektedir.

Ama:

tam da:

nimetin:

arttığı yerde:

şu emir gelir:

“Hıtta deyin.”

Yani:

bağışlanma:

isteyin.

Sonra:

“Kapıdan secde ederek girin.”

Yani:

tevazuyla:

girin.

Bu:

çok güçlü:

bir mesajdır.

Çünkü:

insan:

çoğu zaman:

sıkıntıdayken:

tevazulu:

olur.

Yardım ister.

Dua eder.

“Allah’ım beni kurtar.”

der.

Ama:

kurtulduktan sonra:

aynı insan:

değişebilir.

Maddi durumu:

düzelir.

Makama:

gelir.

Başarı:

kazanır.

İnsanlar:

onu tanır.

Ve:

bir zamanlar:

dua ederek:

istediği şey:

elindeyken:

bu kez:

kendini:

yeterli:

sanmaya başlayabilir.

İşte:

A‘râf 161:

nimetin kapısından:

nasıl girileceğini:

öğretir:

Başını büyüterek değil, tevazuyla.

Bu:

hayatın:

pek çok alanında:

geçerlidir.

Bir işe:

başlarken:

çok dua ederiz.

İşimiz:

büyüyünce:

dua etmeyi:

unutabiliriz.

Bir hastalık:

sırasında:

sağlığın:

değerini:

anlarız.

İyileşince:

bedenimizi:

yeniden:

ihmal edebiliriz.

Maddi:

zorlukta:

bir lokmanın:

değerini:

biliriz.

Bollukta:

israf etmeye:

başlayabiliriz.

Bir insanı:

kaybetmekten:

korkarken:

ona:

çok iyi davranırız.

Kendimizi:

güvende hissedince:

değerini:

unutabiliriz.

Demek ki:

nimetin:

en büyük tehlikelerinden biri:

alışmak

tır.

İnsan:

alışınca:

şükür:

zayıflayabilir.

Ayetin:

“Hıtta deyin.”

ifadesi:

bunun için:

çok anlamlıdır.

İnsan:

nimetin kapısında:

daha önce yaptığı:

yanlışları:

hatırlamalıdır.

Ama:

geçmişini:

sonsuz bir suçluluk:

olarak:

taşımak için:

değil.

Daha iyi:

bir insan:

olarak:

yeni döneme:

girmek için.

Bu:

tövbenin:

güzelliğidir.

Tövbe:

insana:

“Sen bir daha asla değişemezsin.”

demez.

Tam tersine:

“Geçmişini kabul et ama geleceğini ona teslim etme.”

der.

Ayetin:

sonundaki:

“İyilik yapanlara daha fazlasını vereceğiz.”

ifadesi ise:

bambaşka bir:

ufuk:

açar.

Allah:

yalnız:

“Sizi affedeceğim.”

demiyor.

“İyilik yapanlara daha fazlasını vereceğim.”

buyuruyor.

Yani:

din:

yalnız:

günah silme:

düzeni:

değildir.

İnsanı:

daha güzel olana doğru büyütme

çağrısıdır.

Sadece:

yanlış yapmamak:

değil,

iyilik yapmak.

Sadece:

zarar vermemek:

değil,

fayda sağlamak.

Sadece:

borcunu ödemek:

değil,

imkânın varsa:

kolaylık göstermek.

Sadece:

insanı kırmamak:

değil,

ona:

iyi bir söz:

söylemek.

Sadece:

adaletsizlik yapmamak:

değil,

adaleti:

aktif olarak:

korumak.

İşte:

ihsan

insanı:

asgari sınırın:

ötesine:

taşır.

Ayet:

bu nedenle:

çok güçlü:

bir hayat ölçüsü:

verir:

Nimet sana geldiğinde neye dönüşüyorsun?

Daha:

şükreden biri mi?

Yoksa:

daha kibirli biri mi?

Daha:

paylaşan biri mi?

Yoksa:

daha bencil biri mi?

Daha:

merhametli biri mi?

Yoksa:

sahip olduklarını:

kendi üstünlüğünün:

kanıtı:

gibi gören biri mi?

Belki de A‘râf 161’in bize yönelttiği en güçlü soru şudur:

Kapılar yüzümüze açıldığında içeri nasıl giriyoruz; “Bunu ben hak ettim” diyerek kibirle mi, yoksa “Bu da bana verilmiş bir nimet ve sorumluluktur” diyerek tevazuyla mı?

Çünkü:

insanın karakteri:

yalnız:

kapılar kapalıyken:

belli olmaz.

Bazen:

asıl karakter:

kapılar açıldığında

ortaya çıkar.

Ve:

Kur’an:

nimetin kapısında:

insana:

çok güzel bir:

duruş öğretir:

Bağışlanma iste.

Tevazuyla gir.

Nimetten yararlan.

Ve iyiliği artır.

“Kapıların açılması seni büyütmesin; şükrünü büyütsün. Çünkü gerçek başarı, nimete ulaşmak değil, nimete ulaştığında da tevazunu, adaletini ve iyiliğini kaybetmemektir.”
Ersan Karavelioğlu

Genişletmek için tıkla ...