Wilfred Bion'a Göre O Kavramı Nedir 
Bilinmeyen Hakikat, Ruhsal Gerçeklik, Sezgi Ve Dönüşüm Nasıl Anlaşılır
Wilfred Bion'un psikanalitik düşüncesindeki en derin, en soyut ve en felsefi kavramlardan biri O kavramıdır. Bion'un “O” dediği şey, doğrudan sahip olunamayan, bütünüyle tanımlanamayan, hazır bilgiye indirgenemeyen, fakat insanın ruhsal olarak yaklaşabileceği nihai gerçeklik, bilinmeyen hakikat, mutlak deneyim, varoluşsal öz ve dönüştürücü ruhsal gerçeklik alanıdır.
Bion'a göre psikanalizde en büyük mesele yalnızca hastanın anlattıklarını açıklamak değildir. Daha derinde amaç, seans içinde beliren ruhsal hakikate açık kalabilmektir. Fakat bu hakikat, hemen kavranacak bir bilgi gibi gelmez. O, çoğu zaman sessizlikte, belirsizlikte, sezgide, rüyamsı çağrışımlarda, bedensel titreşimlerde, aktarımda, karşıaktarımda, hastanın henüz düşünemediği duygularda ve terapistin henüz adını koyamadığı içsel izlenimlerde belirir.
Bu yüzden Bion için terapistin görevi, hastayı hazır teorilere hapsetmek değil; hastanın ruhsal gerçekliğinin kendi zamanında belirmesine izin verecek kadar açık, sabırlı ve bilinmeyene dayanıklı olabilmektir.
O, bilinen bir şey değildir. O, yaklaşılabilen ama tamamen ele geçirilemeyen ruhsal hakikattir.
Wilfred Bion'a Göre O Kavramı Nedir
Wilfred Bion'a göre O, insanın ruhsal gerçekliğinin en derin, en doğrudan ve en bilinmeyen boyutudur. O, bir teoriyle tamamen açıklanamaz, kelimeyle bütünüyle kuşatılamaz, kavramla sınırlanamaz. İnsan O'yu “sahip olunacak bilgi” gibi elde edemez; ancak ona dönüşerek, onunla temas ederek ve bilinmeyene açık kalarak yaklaşabilir.
O, ruhsal hakikatin kendisidir.
Bion'un düşüncesinde O şu anlamlara yaklaşır:
Nihai gerçeklik
Bilinmeyen hakikat
Ruhsal öz
Doğrudan deneyim
Söze gelmeden önceki gerçeklik
Dönüştürücü varoluş alanı
Psikanalitik sürecin en derin hedefi
O kavramı, insanın yalnızca bildikleriyle değil, bilmediğiyle de ilişki kurması gerektiğini anlatır. Çünkü ruhsal gerçeklik her zaman hemen anlaşılır değildir. Bazı duygular, bazı yaralar, bazı anlamlar ve bazı varoluşsal hakikatler ancak sabırla, sezgiyle ve içsel açıklıkla belirebilir.
Bion'un O kavramı bize şunu söyler:
Hakikat, her zaman aklın yakaladığı şey değildir; bazen insanın onun tarafından dönüştürülmesine izin verdiği şeydir.
O Neden Bilinmeyen Hakikat Olarak Görülür
O, bilinmeyen hakikat olarak görülür çünkü insan ruhunun en derin gerçekliği çoğu zaman açık, düzenli ve hazır bir bilgi olarak ortaya çıkmaz. İnsan kendi acısını, arzusunu, korkusunu, boşluğunu, travmasını ya da varoluşsal ihtiyacını hemen bilemez. Bazen ruhsal hakikat, önce belirsizlik olarak gelir.
Bion burada çok derin bir ayrım yapar:
Bir şeyi bilmek başka, onun hakikatine dönüşerek yaklaşmak başkadır.
Bir hasta kendi geçmişinden söz edebilir. Fakat anlattığı şeyin ruhsal hakikati, yalnızca olayların bilgisinde değil; o olayların seans içinde nasıl yaşandığında, nasıl hissedildiğinde, nasıl tekrarlandığında ve nasıl dönüştüğünde belirir.
Bilinmeyen hakikat şu biçimlerde belirebilir:
Bir sessizlikte
Bir rüyada
Bir bedensel sıkışmada
Bir tekrar eden ilişkisel döngüde
Bir anlam verilemeyen korkuda
Bir terapötik karşılaşmanın atmosferinde
Bir kelimenin söylenemeyişinde
Bir duygunun henüz biçim bulmamış halinde
O, hemen açıklanmak için değil; ona açık kalınmak için vardır. Çünkü bazı hakikatler aceleyle açıklanınca kaybolur. Bazı ruhsal gerçeklikler ancak yeterince beklenirse, sezilirse ve taşınırsa görünür hale gelir.
O Kavramı Bilgiyle Neden Aynı Şey Değildir
Bion'a göre O, bilgiyle aynı şey değildir. Bilgi, bir şey hakkında sahip olduğumuz düşünceler, anılar, kavramlar ve açıklamalardır. O ise açıklamanın arkasındaki canlı hakikattir. Bilgi O'ya yaklaşmanın bir yolu olabilir; fakat O'nun kendisi değildir.
Bu ayrım çok önemlidir. Çünkü insan bazen bir şeyi bildiğini sanır ama onun ruhsal hakikatiyle temas etmemiş olabilir.
Örneğin kişi şöyle diyebilir:
“Ben çocukken yalnız kaldım.”
Bu bir bilgidir. Fakat O'ya yaklaşmak, bu yalnızlığın seans içinde, ilişkide, bedende, rüyada, korkuda ve bugünkü yaşamda nasıl canlı biçimde sürdüğünü deneyimlemeyi içerir.
| Bilgi | O'ya Yaklaşan Hakikat |
|---|---|
| Olanı anlatır | Olanın ruhsal canlılığını hissettirir |
| Kavramsaldır | Deneyimseldir |
| Açıklama sunar | Dönüşüm yaratır |
| Dışarıdan bakar | İçinden geçilir |
| Sahip olunabilir | Ancak yaklaşılabilir |
| Zihni doldurabilir | Ruhsal değişim başlatabilir |
Bu yüzden Bion, psikanalizde yalnızca bilgi toplamayı yeterli görmez. Hastanın geçmişini bilmek önemlidir; fakat asıl mesele, o geçmişin ruhsal hakikatinin canlı biçimde belirmesidir.
Bilgi bazen insanı korur. O ise insanı dönüştürür.
O Kavramı Psikanalizde Neden Bu Kadar Önemlidir
O kavramı psikanalizde önemlidir çünkü Bion'a göre terapötik süreç, yalnızca semptomların açıklanması ya da geçmiş olayların hatırlanması değildir. Daha derinde terapi, insanın kendi ruhsal hakikatine yaklaşma sürecidir.
Bu hakikat her zaman hastanın bilinçli anlatısında hazır bulunmaz. Bazen hasta ne söylediğini bilir ama ne yaşadığını bilmez. Bazen olayları anlatır ama duygusuna temas edemez. Bazen duyguyu yaşar ama onu düşünemez. Terapötik süreçte O, bu bilinmeyen ruhsal gerçekliğin belirmeye başladığı alandır.
Psikanalizde O'ya yaklaşmak şunları gerektirir:
Hazır yargılardan uzaklaşmak
Bilinmeyene tahammül etmek
Hastayı teoriye hapsetmemek
Seansın canlı atmosferini dinlemek
Söylenmeyeni sezebilmek
Duygunun henüz düşünülmemiş haline alan açmak
Hakikatin kendiliğinden belirmesine izin vermek
O kavramı terapiste şunu hatırlatır:
Hastayı hemen anlamaya çalışma; önce onun ruhsal hakikatinin belirmesine izin ver.
Bu tavır, terapötik derinliğin temelidir. Çünkü gerçek dönüşüm, bazen doğru açıklamadan değil; hakikatin canlı deneyim olarak ortaya çıkmasından doğar.
O'ya Yaklaşmak Ne Demektir
O'ya yaklaşmak, bilinmeyen ruhsal hakikate açık hale gelmek demektir. Bu, bir bilgiyi öğrenmekten daha derin bir süreçtir. İnsan O'ya dışarıdan bakarak değil, onunla temas ederek, onun etkisine girerek ve onun tarafından dönüştürülerek yaklaşır.
Bion'un düşüncesinde O'ya yaklaşmak, ruhsal cesaret ister. Çünkü bilinmeyenle temas etmek kolay değildir. İnsan çoğu zaman bilmek, kontrol etmek, tanımlamak, açıklamak ve güvenli kavramlara tutunmak ister. O ise bu güvenli tutunma biçimlerini aşar.
O'ya yaklaşmak şunları içerir:
Bilmemenin kaygısına dayanmak
Belirsizliği hemen kapatmamak
Duyguyu hazır açıklamaya zorlamamak
Sezgisel algıya açık olmak
Ruhsal deneyimin canlılığını takip etmek
Hakikatin zamanla belirmesine izin vermek
Bu süreçte insan şunu kabul eder:
“Henüz bilmiyorum; ama bu bilinmeyenin içinde bir hakikat belirebilir.”
O'ya yaklaşmak, zihnin kibirden arınmasıdır. Çünkü insan burada hakikati ele geçiren değil; hakikate açılan varlık haline gelir.
O Kavramı Sezgiyle Nasıl Bağlantılıdır
O, sezgiyle yakından bağlantılıdır çünkü bilinmeyen ruhsal hakikat her zaman mantıksal çıkarımla hemen kavranamaz. Bazen terapist ya da insan, bir duygunun atmosferini, bir sessizliğin ağırlığını, bir sözcüğün ardındaki kırılmayı ya da bir davranışın altındaki görünmeyen hakikati sezgisel olarak algılar.
Bu sezgi rastgele tahmin değildir. Bioncu anlamda sezgi, bilinmeyene açık kalan zihnin ruhsal gerçekliği duyabilme kapasitesidir.
Sezgi şu alanlarda çalışabilir:
Sözlerin altındaki duyguyu hissetmek
Sessizliğin boş değil, yüklü olduğunu fark etmek
Öfkenin altında korku ya da utanç sezmek
Tekrar eden davranışın arkasındaki bilinmeyen ihtiyacı duymak
Bir rüyanın yüzeyinden öte ruhsal atmosferini hissetmek
Hastanın henüz söyleyemediği hakikate yaklaşmak
Fakat Bioncu sezgi dikkat ister. Çünkü sezgi ile aceleci yorum karıştırılmamalıdır. Gerçek sezgi alçakgönüllüdür; kesinlik iddiasıyla hastanın üzerine kapanmaz.
Sezgi şöyle der:
“Burada bir şey olabilir; onu birlikte anlamaya açık kalalım.”
Bu yüzden O'ya yaklaşan sezgi, hüküm veren değil, hakikatin belirmesini bekleyen sezgidir.
O Ve Dönüşüm Arasında Nasıl Bir Bağ Vardır
Bion'a göre O'ya yaklaşmak, dönüşümle doğrudan bağlantılıdır. Çünkü O yalnızca bilinmek için değil, insanı değiştirmek için vardır. Hakikatle gerçek temas, insanın ruhsal yapısında dönüşüm yaratır.
Bir insan kendi hakkında birçok şey bilebilir; fakat değişmeyebilir. Çünkü bilgi henüz ruhsal hakikate dönüşmemiştir. O'ya temas ettiğinde ise yalnızca “biliyorum” demez; “artık bunu başka türlü yaşıyorum” noktasına yaklaşır.
Dönüşüm şu biçimlerde görülebilir:
Ham duygu anlam kazanır.
Tekrar eden döngü fark edilir.
Eski acı bugünü tamamen yönetmemeye başlar.
Kişi kendi iç gerçeğine daha dürüst yaklaşır.
Savunmalar yumuşar.
İlişkide daha sahici temas oluşur.
Kişi yalnızca açıklamaz, deneyimin içinde değişir.
| Bilgi Düzeyi | O'ya Yaklaşan Dönüşüm |
|---|---|
| “Ben terk edilmekten korkuyorum.” | Terk edilme korkusu seans içinde canlı olarak anlaşılır ve taşınır |
| “Ben öfkeliyim.” | Öfkenin altında yatan incinme deneyimlenir |
| “Ben değersiz hissediyorum.” | Değersizlik duygusunun ruhsal köküyle temas edilir |
| “Ben yakınlıktan kaçıyorum.” | Yakınlığın neden tehlikeli hissedildiği yaşantısal olarak görülür |
O'ya temas etmek, insanın ruhunda kelimeden daha derin bir değişim başlatır.
O Kavramı “Hafıza Ve Arzudan Arınmış” Dinlemeyle Nasıl İlişkilidir
Bion'un ünlü önerilerinden biri, terapistin hastayı hafıza ve arzudan arınmış biçimde dinlemesidir. Bu, O kavramıyla doğrudan bağlantılıdır. Çünkü hafıza ve arzu, terapistin seans içinde beliren canlı hakikati görmesini engelleyebilir.
Buradaki “hafıza”, geçmiş bilgileri tamamen unutmak anlamına gelmez. Daha çok, terapistin hastayı eski bilgilerle sabitlememesi gerektiğini anlatır. “Arzu” ise hastanın nasıl değişmesi gerektiğine dair terapistin beklentilerini temsil eder.
Hafıza şöyle diyebilir:
“Ben bu hastayı zaten biliyorum.”
Arzu şöyle diyebilir:
“Bu hasta şöyle olmalı, böyle iyileşmeli.”
O'ya açık dinleme ise şöyle der:
“Şu anda burada ne belirmek istiyor
”Bu tavır terapistin zihnini daha açık hale getirir. Çünkü hastanın ruhsal hakikati her seans yeniden doğabilir. Geçmiş bilgiler önemlidir; fakat canlı deneyimi kapatmamalıdır.
| Hafıza Ve Arzuya Bağlı Dinleme | O'ya Açık Dinleme |
|---|---|
| Hastayı eski kalıplarla görür | Hastayı yeniden beliren canlı gerçeklik olarak dinler |
| Sonucu zorlar | Sürecin kendi ritmine alan açar |
| Teoriyi erken uygular | Hakikatin oluşmasını bekler |
| Bilmek ister | Bilinmeyene dayanır |
| Açıklar | Önce temas eder |
O'ya yaklaşmak için zihin bilme arzusunu yumuşatmalı, hakikatin kendini göstermesine izin vermelidir.
O Kavramı Terapistin Bilinmeyene Dayanma Gücünü Nasıl Sınar
O kavramı terapistin bilinmeyene dayanma gücünü sınar çünkü seans içinde her şey hemen anlaşılır değildir. Hasta bazen çelişkili konuşur, susar, öfkelenir, dağılır, boşluk getirir, rüya anlatır ya da terapistin içinde yoğun ama adı belirsiz duygular uyandırır.
Bu durumlarda terapist hemen açıklama üretmek isteyebilir. Çünkü bilinmeyen kaygı uyandırır. Fakat Bion'a göre terapist bu kaygıya dayanabilmelidir.
Bilinmeyene dayanamayan terapist:
Hemen yorum yapar.
Hemen teorik açıklama getirir.
Hemen öğüt verir.
Hastayı hızlıca sınıflandırır.
Kendi kaygısını bilgiyle kapatır.
Bilinmeyene dayanabilen terapist ise:
Bekler.
Dinler.
Sezer.
Kendi içinde oluşanı fark eder.
Aceleden kaçınır.
Anlamın zamanla belirmesine izin verir.
Bu tutum çok değerlidir çünkü bazı ruhsal hakikatler aceleyle çıkarılamaz. Onlar ancak güvenli, sabırlı ve açık bir zihinsel alanda belirmeye başlar.
Bion'un terapiste verdiği en derin derslerden biri şudur:
Bazen en doğru terapötik hareket, henüz bilmediğini kabul ederek hakikate alan açmaktır.
O Ve Ruhsal Gerçeklik Arasında Nasıl Bir Bağ Vardır
O, ruhsal gerçekliğin en derin boyutudur. Ruhsal gerçeklik, yalnızca kişinin anlattığı olaylardan ibaret değildir. Olaylar önemlidir; fakat onların insanın içinde nasıl yaşandığı, nasıl tekrarlandığı, nasıl rüyalaştığı, nasıl bedenselleştiği ve nasıl ilişkilerde yeniden sahnelendiği daha derin bir hakikat taşır.
Bion'un O kavramı bu canlı ruhsal gerçekliğe işaret eder.
Örneğin bir kişi şöyle diyebilir:
“Babam mesafeliydi.”
Bu bir olay bilgisidir. Fakat ruhsal gerçeklik daha derindedir:
Bu mesafe bugün hangi ilişkilerde tekrar ediyor
Kişi sevgiyi nasıl bekliyor
Yakınlık ona ne hissettiriyor
Mesafe bedeninde nasıl yaşanıyor
Bu deneyim rüyalarında nasıl beliriyor
Terapistle ilişkisinde nasıl yeniden canlanıyor
O, işte bu canlı ruhsal gerçeğin kendisidir.
Ruhsal gerçeklik bazen doğrudan anlatılamaz; yaşanır, sahnelenir, sezilir ve zamanla düşünülür hale gelir. O kavramı, psikanalizi olay anlatımından çıkarıp varoluşsal ve deneyimsel bir derinliğe taşır.
O Kavramı Rüya Ve Sembollerle Nasıl İlişkilidir
O, rüyalar ve sembollerle dolaylı biçimde ilişkilidir. Çünkü ruhsal hakikat çoğu zaman doğrudan bilinçli düşünceye gelmez; rüyalar, imgeler, semboller, çağrışımlar ve atmosferler aracılığıyla kendini gösterir.
Rüya, O'nun kendisi değildir; fakat O'ya yaklaşmanın yollarından biridir.
Rüya şunları taşıyabilir:
Söylenemeyen korku
İşlenmemiş yas
Bilinmeyen arzu
Düşünülmemiş travma
Kendine bile itiraf edilemeyen gerçek
Ruhsal dönüşüm ihtimali
Fakat Bioncu bakışta rüya mekanik şekilde yorumlanmaz. Rüya, “şu sembol şu anlama gelir” diye kapatılmaz. Rüya, hastanın ruhsal gerçekliğine açılan canlı bir alan olarak dinlenir.
Rüya karşısında O'ya açık tutum şudur:
“Bu rüya ne anlatıyor olabilir
”“Bu rüyayı anlatırken odada hangi duygu oluşuyor
”“Rüya hastanın hangi bilinmeyen hakikatine yaklaştırıyor
”Bion için semboller, hakikati tüketmez; ona doğru bir kapı aralar.
O Kavramı Psikotik Süreçleri Anlamada Neden Önemlidir
Bion, psikotik süreçleri anlamaya büyük önem vermiştir. O kavramı burada da önemlidir çünkü psikotik süreçlerde kişi çoğu zaman katlanılamayan ruhsal gerçeklikle doğrudan, parçalanmış ve sembolleşmemiş biçimde karşı karşıya kalır.
Alfa işlevi zayıfladığında, beta öğeleri işlenemediğinde ve düşünme kapasitesi çöktüğünde, ruhsal gerçeklik sembolik biçimde temsil edilemez. İçsel acı dış dünyada somut tehdit gibi yaşanabilir.
Psikotik süreçlerde O'ya yaklaşmak çok zor olabilir çünkü:
Hakikat sembolleşmeden gelir.
Duygu taşınamaz hale gelir.
İç ve dış gerçeklik karışabilir.
Zihin parçalanabilir.
Kişi deneyimin içinde boğulabilir.
Düşünce yerine ham gerçeklik basıncı oluşur.
Bioncu terapötik yaklaşım burada hastayı hemen düzeltmeye ya da ikna etmeye çalışmaz. Önce hastanın yaşadığı ham gerçekliği kapsamaya çalışır. Çünkü hasta için o deneyim soyut bir fikir değil, doğrudan yaşanan bir gerçekliktir.
O kavramı burada şunu hatırlatır:
Ruhsal gerçeklik, dışarıdan mantıksız görünse bile kişinin içinde yıkıcı derecede gerçek olabilir.
Bu nedenle psikotik süreçleri anlamak için yalnızca mantık değil, kapsayıcı ve sezgisel bir zihin gerekir.
O Ve Dini, Mistik Ya Da Varoluşsal Deneyimler Arasında Benzerlik Var Mıdır
Bion'un O kavramı doğrudan dini bir kavram değildir; fakat mistik, varoluşsal ve manevi deneyimlerle bazı benzerlikler taşır. Çünkü O, insanın kelimeyle tam kavrayamadığı, fakat varlığını derinden etkileyen bilinmeyen hakikate işaret eder.
Mistik geleneklerde de hakikat çoğu zaman sahip olunan bilgi değil, insanı dönüştüren bir deneyim olarak görülür. Bion'un O kavramı da benzer biçimde hakikati nesneleştirmekten çok, ona açık kalmayı vurgular.
Benzerlikler şunlardır:
Bilinmeyene açıklık
Ego kontrolünün yumuşaması
Doğrudan deneyimin önemi
Hakikatin insanı dönüştürmesi
Sözcüklerin yetersiz kalması
Bekleme, sessizlik ve içsel açıklık
Fakat Bion'un amacı dini öğreti kurmak değildir. O, psikanalitik süreçte ruhsal hakikatin nasıl belirdiğini anlamaya çalışır.
Bu yüzden O kavramı hem klinik hem felsefi hem de varoluşsal bir derinliğe sahiptir. İnsan burada yalnızca “hastalık belirtilerini” değil, kendi varoluşunun bilinmeyen hakikatini de düşünmeye başlar.
O, insan ruhunun en derin ufkudur; görünür ama tamamen ele geçirilemez.
O Kavramı Modern İnsan İçin Neden Önemlidir
Modern insan bilgiye çok hızlı ulaşır; fakat ruhsal hakikate her zaman aynı hızla yaklaşamaz. Çağımızda bilgi çoğalır, yorumlar artar, açıklamalar hızlanır, veriler akar. Fakat bütün bu bilgi bolluğuna rağmen insan kendi iç hakikatinden uzak yaşayabilir.
Bion'un O kavramı modern insana derin bir uyarı sunar:
Her şeyi bilmek, hakikate temas etmek değildir.
Modern insanın sorunu bazen bilgi eksikliği değil, bilinmeyene tahammül eksikliğidir. İnsan hemen sonuç ister, hemen teşhis ister, hemen çözüm ister, hemen anlam ister. Fakat ruhsal hakikat her zaman hızlı gelmez.
Modern dünyada O kavramının önemi şuradadır:
Derin dinlemeyi hatırlatır.
Hazır cevapların sınırını gösterir.
İnsanın kendi iç hakikatine sabırla yaklaşmasını sağlar.
Bilgi ile dönüşüm arasındaki farkı gösterir.
Sezgiyi ve bilinmeyene açıklığı yeniden değerli kılar.
Ruhsal gerçekliği yüzeysel açıklamalardan korur.
Modern çağda insan çok şey öğrenir ama bazen az şeyle dönüşür. Bion ise bize dönüşümün, bilinmeyene sabırla açılan derin bir zihin istediğini hatırlatır.
O Kavramı İlişkilerde Nasıl Anlaşılabilir
O kavramı ilişkilerde de düşünülebilir. Çünkü bir insanı gerçekten anlamak, onun hakkında bilgi sahibi olmakla sınırlı değildir. Onun ruhsal hakikatine açık olmak gerekir.
Bir insanın geçmişini, tercihlerini, alışkanlıklarını ve sözlerini bilebiliriz. Fakat onun iç dünyasında beliren canlı hakikati bilmek bambaşka bir şeydir.
İlişkide O'ya açık olmak şu anlama gelir:
Karşımızdakini bildiğimizi sanmamak
Onu eski kalıplara hapsetmemek
Söylediklerinin arkasındaki duyguyu duymaya çalışmak
Sessizliğini de anlam alanına dahil etmek
Kendi beklentimizi onun hakikatinin önüne koymamak
İlişkide beliren bilinmeyene dayanmak
Örneğin sevdiğimiz biri öfkelendiğinde hemen “sen hep böylesin” demek, onu geçmiş kalıba sabitlemektir. O'ya açık yaklaşım ise şunu sorabilir:
“Şu an bu öfkenin içinde hangi bilinmeyen kırgınlık ya da ihtiyaç var
”Bu yaklaşım ilişkileri derinleştirir. Çünkü insan yalnızca tanımlandığında değil, yeniden ve yeniden duyulabildiğinde gerçekten görülür.
O'ya Yaklaşmayı Engelleyen Ruhsal Savunmalar Nelerdir
O'ya yaklaşmak kolay değildir çünkü insan bilinmeyenden korkar. Bu yüzden zihin bazı savunmalar geliştirir. Bu savunmalar kısa vadede kaygıyı azaltabilir; fakat uzun vadede insanın ruhsal hakikatine yaklaşmasını engelleyebilir.
O'ya yaklaşmayı engelleyen savunmalar:
Hemen açıklama yapma
Her şeyi kontrol etmeye çalışma
Duyguyu mantıkla kapatma
Belirsizlikten kaçma
Hazır teorilere sığınma
Kendi acısını küçümseme
Ruhsal deneyimi yüzeysel bilgiye indirgeme
Bilinmeyen yerine kesinlik arama
Bu savunmalar şöyle konuşur:
“Hemen bilmeliyim.”
“Hemen çözmeliyim.”
“Bu duyguyla kalamam.”
“Belirsizlik tehlikelidir.”
“Anlamı hemen kapatmalıyım.”
O'ya yaklaşmak ise bunun tersini ister:
“Henüz bilmiyorum ama bu bilinmeyenle kalabilirim.”
Bu cümle ruhsal olgunluk ister. Çünkü insan burada savunmanın hızından çıkar, hakikatin yavaşlığına girer.
O'ya Yaklaşmak İçin Nasıl Bir İç Tutum Gerekir
O'ya yaklaşmak için insanın iç tutumu açık, alçakgönüllü, sabırlı, sezgisel ve hakikate karşı dürüst olmalıdır. Bu tutum, her şeyi bildiğini sanan zihnin değil; bilmediğini kabul edebilen zihnin tutumudur.
Bion'un düşüncesinde bu iç tutum terapist için hayati olsa da, insanın kendi iç dünyasıyla ilişkisinde de çok değerlidir.
O'ya yaklaşan iç tutum şunları içerir:
Bilmeye acele etmemek
Belirsizliği düşman saymamak
Duyguyu hemen kapatmamak
İçsel deneyime merakla yaklaşmak
Sezgiye alan açmak
Hazır kalıpları askıya almak
Hakikatin insanı değiştirmesine izin vermek
Bu tutumla insan kendine şöyle sorabilir:
“Şu an içimde gerçekten ne belirmek istiyor
”“Bu duygunun arkasındaki daha derin hakikat ne olabilir
”“Ben bunu bildiğimi mi sanıyorum, yoksa gerçekten temas ediyor muyum
”“Bu acı beni hangi bilinmeyen gerçeğe çağırıyor
”O'ya yaklaşmak, insanın kendi ruhuna karşı daha dikkatli ve daha dürüst hale gelmesidir.
O Kavramı Ruhsal Büyümeyi Nasıl Mümkün Kılar
O kavramı ruhsal büyümeyi mümkün kılar çünkü insanı yüzeysel açıklamalardan daha derin bir hakikat arayışına çağırır. İnsan kendi iç dünyasını yalnızca etiketlerle, bilgilerle ve hazır yorumlarla kapatmadığında, gerçekten dönüşme ihtimali doğar.
Ruhsal büyüme, yalnızca kendin hakkında daha çok şey bilmek değildir. Daha derinde, kendi hakikatinle daha gerçek temas kurabilmektir.
O'ya yaklaşan insan:
Kendini hazır tanımlara hapsetmez.
Duyguların ardındaki daha derin anlamı arar.
Belirsizlikten kaçmak yerine onu taşımayı öğrenir.
Kendi savunmalarını fark eder.
Sezgi ve düşünceyi birlikte kullanır.
Ruhsal hakikatin kendisini dönüştürmesine izin verir.
| Yüzeysel Bilme | O'ya Yaklaşan Ruhsal Büyüme |
|---|---|
| “Ben böyleyim.” | “Bu davranışın altında hangi bilinmeyen korku var ” |
| “Bunu biliyorum.” | “Bunu gerçekten yaşayarak anladım mı ” |
| “Sorun bu.” | “Bu sorunun daha derin hakikati ne olabilir ” |
| “Çözüm istiyorum.” | “Önce bu hakikati taşıyabilir miyim ” |
O, insanı yalnızca anlamaya değil, dönüşmeye çağırır. Çünkü gerçek hakikat, insanın yalnızca zihnini değil, varoluş biçimini de değiştirir.
Son Söz İnsan Bilinmeyen Hakikatin Önünde Sabırla Durduğunda Ruh Dönüşmeye Başlar
Wilfred Bion'un O kavramı, psikanaliz tarihinin en derin ve en gizemli kavramlarından biridir. O, sahip olunacak bir bilgi değildir. O, ruhsal hakikatin kendisidir; yaklaşılabilir ama tamamen ele geçirilemez, sezilebilir ama bütünüyle kapatılamaz, deneyimlenebilir ama basit bir tanıma indirgenemez.
Bion bize şunu öğretir: İnsan ruhunu anlamak, yalnızca veri toplamak, geçmişi öğrenmek, kavramları bilmek ya da belirtileri açıklamak değildir. Bazen hakikate yaklaşmak için bilme arzusunu yavaşlatmak, beklemek, susmak, sezmek ve bilinmeyenin içinde dağılmadan kalmak gerekir.
O kavramı insanı derin bir alçakgönüllülüğe çağırır. Çünkü ruhsal gerçeklik, insanın egosunun hemen kontrol edeceği bir nesne değildir. Bazen hakikat, yalnızca onun karşısında yeterince açık kalındığında kendini gösterir. Bazen bir rüyada, bazen bir sessizlikte, bazen bedensel bir duyumda, bazen terapötik ilişkide, bazen söylenemeyen bir acıda belirir.
Modern çağ hızlı cevaplar ister. Bion ise derin sorularla beklemeyi öğretir. Modern zihin hemen bilmek ister. Bion, bilmediğini kabul eden zihnin hakikate daha yakın olabileceğini söyler. Modern insan her şeyi açıklamak ister. Bion, bazı gerçeklerin açıklanmadan önce yaşanması, taşınması ve dönüşüme izin verilmesi gerektiğini hatırlatır.
O'ya yaklaşmak, ruhun bilinmeyen hakikatine saygı duymaktır. İnsan bu hakikate sabırla yaklaştığında, yalnızca yeni bir bilgi edinmez; kendi varoluşunun daha derin, daha sahici ve daha dönüştürücü bir boyutuna uyanır.
