Ali Şeriati'ye Göre Ebuzer Kimdir 
Sosyal Adalet, Yoksulluk Bilinci, Sınıf Eleştirisi Ve Hakikat Karşısında Yalnız Duruş Nasıl Açıklanır
Ali Şeriati'ye göre Ebuzer, yalnızca İslam tarihinin erken dönem sahabelerinden biri değildir. O, aynı zamanda sosyal adaletin, hakikat karşısında yalnız kalmayı göze almanın, servet birikimine karşı ahlaki itirazın, mazlumun yanında durmanın, sade hayatın, dünya hırsına karşı direnişin ve dini bilincin toplumsal sorumlulukla birleşmesinin en güçlü sembollerinden biridir.
Şeriati'nin düşünce dünyasında Ebuzer, sıradan bir tarihî şahsiyet olarak değil; İslam'ın adaletçi, tevhidî, devrimci ve mazlumdan yana damarını temsil eden canlı bir örnek olarak yer alır. Onun hayatı, Şeriati'ye göre şu büyük soruyu insanın vicdanına bırakır:
Bir toplumda servet büyürken yoksulun sesi kısılıyorsa, gerçek dindarlık nerede durmalıdır
Ebuzer'in büyüklüğü, makam sahibi olmasında değil; makam sahipleri karşısında hakikati eğip bükmeden söylemesinde saklıdır. O, çoğunluğun sustuğu yerde konuşan, zenginliğin kutsallaştırıldığı yerde yoksulun hakkını hatırlatan, dinin sadece ibadet değil aynı zamanda adalet, paylaşım, kul hakkı ve toplumsal sorumluluk olduğunu gösteren bir vicdan adamıdır.
Şeriati için Ebuzer, İslam tarihinde susmayan yoksul bilincinin, servete karşı ahlaki başkaldırının ve hakikatin yalnız ama yenilmez yürüyüşünün adıdır.
Ali Şeriati'ye Göre Ebuzer Neden Önemlidir
Ali Şeriati'ye göre Ebuzer'in önemi, yalnızca Hz. Peygamber'in sahabelerinden biri olmasından kaynaklanmaz. Elbette bu tarihsel konum son derece değerlidir; fakat Şeriati'nin Ebuzer'e ilgisi daha çok onun toplumsal adalet bilinci, servet eleştirisi ve hakikat karşısındaki tavrı üzerinedir.
Ebuzer, Şeriati'nin gözünde İslam'ın yalnızca bireysel ibadetlerden ibaret olmadığını gösteren en güçlü şahsiyetlerden biridir. Çünkü onun hayatında iman, sadece kalpte taşınan bir duygu değil; toplumdaki haksızlıklara karşı vicdani bir sorumluluk haline gelir.
Ebuzer'in temsil ettiği değerler şunlardır:
Sosyal adalet,
yoksulun hakkını savunma,
servet birikimine ahlaki itiraz,
sade hayat,
hakikati iktidar karşısında söyleme cesareti,
dinin toplumsal sorumluluk boyutu,
mazlumdan yana duruş.
Bu yüzden Şeriati için Ebuzer, yalnızca geçmişte yaşamış bir sahabe değil; her çağda zenginlik, yoksulluk, adalet ve din ilişkisini sorgulatan büyük bir semboldür.
Ebuzer Kimdir
Ebuzer el-Gıfârî, İslam tarihinin en dikkat çekici sahabelerinden biridir. Hz. Peygamber'e erken dönemde iman edenlerden kabul edilir. Hayatı boyunca sade yaşamı, dürüstlüğü, cesareti ve hakikati söylemedeki tavizsizliğiyle tanınmıştır.
Ebuzer'in karakterinde öne çıkan temel özellikler şunlardır:
Sadelik,
doğruluk,
cesaret,
dünya malına mesafe,
yoksullara duyarlılık,
hakikati saklamama,
adaletsizliğe karşı susmama.
Onun kişiliği, lüks, gösteriş, servet tutkusu ve makam hırsı karşısında sert bir ahlaki duruş taşır. Bu nedenle İslam tarihindeki yeri yalnızca bireysel takva ile değil, toplumsal adalet hassasiyetiyle de ilgilidir.
Şeriati'nin Ebuzer'e özel önem vermesinin nedeni de budur: Ebuzer, imanı yalnızca iç dünyada değil, sosyal hayatta da görünür kılan bir şahsiyettir.
Ali Şeriati Ebuzer'i Nasıl Yorumlar
Ali Şeriati, Ebuzer'i İslam'ın devrimci adalet ruhunun en parlak örneklerinden biri olarak yorumlar. Ona göre Ebuzer, dinin iktidar, servet ve sınıf üstünlüğüyle uzlaşmasına karşı duran güçlü bir vicdan sesidir.
Şeriati'nin Ebuzer yorumunda üç ana damar vardır:
Birincisi, Ebuzer yoksulun yanında duran bir adalet insanıdır.
İkincisi, servetin toplumda güç ve üstünlük aracına dönüşmesine karşı çıkar.
Üçüncüsü, hakikati söylemek için yalnız kalmayı göze alır.
Bu yorumda Ebuzer, sadece ahlaklı bir birey değil; toplumun adaletsiz düzenine karşı konuşan bir bilinç insanıdır.
Şeriati için Ebuzer'in önemi şurada yatar: O, dinin yalnızca camide, duada ve bireysel ibadette değil; pazarda, sarayda, yoksulun sofrasında, zenginin birikiminde ve toplumun paylaşım düzeninde de sınandığını gösterir.
Ebuzer Sosyal Adaletin Sembolü Müdür
Evet. Ali Şeriati'ye göre Ebuzer, İslam düşüncesinde sosyal adaletin en güçlü sembollerinden biridir. Çünkü onun itirazı, yalnızca bireysel ahlaksızlıklara değil, toplumda oluşan servet eşitsizliğine, yoksulluğun normalleştirilmesine ve zenginliğin dini bir sessizlikle korunmasına yöneliktir.
Ebuzer'in sosyal adalet anlayışı şu düşüncelerle ilişkilidir:
Servet sorumluluk getirir.
Yoksulluk sadece bireysel kader olarak görülemez.
Toplumda aç insanlar varken lüks içinde yaşamak ahlaki bir sorundur.
Din, yoksulun acısına karşı duyarsız kalamaz.
İman, paylaşım ve adaletle görünür hale gelmelidir.
Şeriati için Ebuzer, yoksulluğu romantikleştirmez. Yoksulun yoksulluğunu kader diye kutsamaz. Tam tersine, yoksulluğun arkasındaki adaletsizlikleri sorgular.
Bu yüzden Ebuzer, sadece “fakirliği seven” biri değil; servetin adaletsiz bir güce dönüşmesine karşı çıkan bir vicdan örneğidir.
Ebuzer'in Servet Eleştirisi Ne Anlama Gelir
Ebuzer'in servet eleştirisi, Şeriati'nin yorumunda çok merkezi bir yere sahiptir. Fakat bu eleştiri, mal sahibi olmanın kendisine karşı basit bir düşmanlık değildir. Asıl mesele, servetin biriktirilmesi, toplumdan koparılması, yoksulun hakkını unutturması ve insanı dünyaya esir etmesidir.
Ebuzer'in eleştirisi şu noktalara yönelir:
Servetin putlaşması,
malın insanı körleştirmesi,
zenginin yoksulu unutması,
toplumda sınıfsal uçurum oluşması,
dinin zenginlik karşısında suskunlaşması,
infak ve paylaşım ruhunun kaybolması.
Şeriati'ye göre Ebuzer, servetin insanın elinde değil, kalbinde yer etmeye başladığı noktaya itiraz eder. Çünkü mal insanın hizmetinde olmalıdır; insan malın hizmetine girerse özgürlüğünü kaybeder.
Ebuzer'in sesi şunu hatırlatır: Zenginlik eğer adaletle terbiye edilmezse, toplumun vicdanında ağır bir yaraya dönüşür.
Ebuzer Ve Tevhid Arasında Nasıl Bir Bağ Vardır
Ali Şeriati'nin düşüncesinde Ebuzer'in duruşu tevhid bilinciyle doğrudan ilişkilidir. Çünkü tevhid, yalnızca Allah'ın birliğine inanmak değil; Allah'tan başka hiçbir şeyi mutlaklaştırmamaktır.
Ebuzer'in servet eleştirisi de burada anlam kazanır. Mal, güç, makam ve sınıf üstünlüğü insanın hayatında mutlaklaşmaya başladığında, tevhid bilinci zedelenir. Çünkü insan Allah'a kul olmak yerine paraya, iktidara ve toplumsal güce kul olabilir.
Ebuzer'in tevhidî tavrı şunu söyler:
Para ilah değildir.
Servet üstünlük ölçüsü değildir.
Makam hakikatin önüne geçemez.
Zenginlik insanı sorgulanamaz kılmaz.
Yoksulun hakkı Allah'ın adalet ölçüsünde değerlidir.
Şeriati için Ebuzer, tevhidin sosyal hayattaki sonucunu gösterir. O, Allah'tan başka hiçbir gücü mutlak kabul etmediği için servet sahipleri karşısında susmaz.
Ebuzer'in adalet sesi, tevhidin toplumsal hayatta konuşan hâlidir.
Ebuzer Neden Yalnız Bir Hakikat Adamıdır
Ebuzer'in hayatında yalnızlık önemli bir temadır. Çünkü hakikati her zaman kalabalıklar taşımaz. Bazen hakikat, tek bir insanın diliyle ve yalnız bir vicdanın direnişiyle ayakta kalır.
Şeriati'ye göre Ebuzer, yalnız kalmayı göze aldığı için büyüktür. O, toplumun çoğunluğu sustuğunda konuşur. Güç sahipleri rahatsız olduğunda geri çekilmez. Hakkı söylemenin bedeli ağırlaştığında hakikati terk etmez.
Ebuzer'in yalnızlığı şu anlamları taşır:
Hakikatin kalabalığa muhtaç olmaması,
vicdanın yalnızken de doğruyu taşıyabilmesi,
gücün karşısında sözün ahlaki ağırlığı,
sosyal dışlanmaya rağmen adaletten vazgeçmemek,
insanın değerini çoğunluğun onayına bağlamamak.
Şeriati için Ebuzer, yalnız kalmayı başarabilen insanın sembolüdür. Çünkü bazı çağlarda en büyük cesaret, alkış almadan doğruyu söylemektir.
Ebuzer'in yalnızlığı yenilgi değildir; onun hakikate sadakatinin bedelidir.
Ebuzer Ve “Hakikati Söylemek” Nasıl Birleşir
Ebuzer'in en güçlü yönlerinden biri, hakikati saklamamasıdır. O, adaletsizliği gördüğünde onu süslü kelimelerle örtmez. Zenginliğin yoksulu ezdiği yerde susmaz. Dinin sosyal sorumluluktan koparıldığı yerde rahat davranmaz.
Şeriati'ye göre hakikati söylemek, sadece doğru cümle kurmak değildir. Hakikati söylemek, çoğu zaman bedel ödemeyi göze almaktır.
Ebuzer'in tavrı şunları öğretir:
Doğruyu söylemek bazen yalnızlaştırır.
Hakikat, güç sahiplerini rahatsız edebilir.
Suskunluk bazen adaletsizliğe ortak olur.
Dindarlık, haksızlık karşısında sessiz kalamaz.
Söz, vicdanla birleşirse tarihe iz bırakır.
Ebuzer'in dili serttir; çünkü gördüğü haksızlık ağırdır. Onun sözündeki sertlik kişisel öfkeden değil, yoksulun hakkı için duyulan ahlaki acıdan doğar.
Hakikat, Ebuzer'in dilinde bir fikir değil; yanan bir sorumluluktur.
Ebuzer Ve Yoksulluk Bilinci Nasıl Açıklanır
Şeriati'ye göre Ebuzer'in yoksulluk bilinci, yoksulluğu kutsama veya fakirliği romantikleştirme değildir. O, yoksulun acısını görür ve bu acının toplumsal nedenlerini sorgular.
Yoksulluk bilinci şunu gerektirir:
Aç insanı sadece sabra çağırmamak,
yoksulluğun arkasındaki adaletsiz düzeni görmek,
servetin nasıl toplandığını sorgulamak,
infak ve paylaşım ahlakını canlı tutmak,
kul hakkını sadece bireysel değil toplumsal düzeyde düşünmek.
Ebuzer'in farkı buradadır. O, yoksula sadece teselli vermez; yoksulluğu doğuran toplumsal duyarsızlığı da eleştirir.
Şeriati'nin yorumunda Ebuzer, yoksulluğu kaderin sessizliği içinde değil, adaletin bağıran sorusu içinde okur.
Bu yüzden Ebuzer'in yoksulluk bilinci, İslam'ın toplumsal vicdanını diri tutan güçlü bir damar olarak görülür.
Ebuzer Ve Sınıf Eleştirisi Nasıl Anlaşılır
Ali Şeriati'nin Ebuzer yorumunda sınıf eleştirisi önemli bir yer tutar. Çünkü toplumda servet belirli ellerde yoğunlaştığında, insanlar arasında sadece ekonomik değil; aynı zamanda sosyal, siyasal ve ahlaki bir hiyerarşi oluşur.
Ebuzer'in itirazı şu düzenedir:
Zenginliğin güç haline gelmesi,
yoksulun değersizleştirilmesi,
servetin ahlaki sorumluluktan kopması,
lüksün normalleşmesi,
açlığın kader diye açıklanması,
dinin bu eşitsizlik karşısında sessiz kalması.
Şeriati için bu eleştiri, tevhidî dünya görüşünün doğal sonucudur. Çünkü tevhid, insanlar arasında sahte üstünlükleri reddeder. Servet bir insanı Allah katında daha değerli yapmaz. Yoksulluk da insanın onurunu düşürmez.
Ebuzer'in sınıf eleştirisi, zenginden nefret değil; adaletsiz bir zenginleşme düzenine karşı ahlaki başkaldırıdır.
Ebuzer'in Sade Hayatı Ne Öğretir
Ebuzer'in sade hayatı, Şeriati'nin yorumunda çok anlamlıdır. Çünkü sade yaşamak, yalnızca az eşyaya sahip olmak değildir. Sadelik, insanın dünyaya esir olmamasıdır.
Ebuzer'in sadeliği şunu öğretir:
Mal insanı yönetmemelidir.
Lüks, vicdanı körleştirebilir.
Azla yaşamak, bazen hakikati daha berrak görmeyi sağlar.
Sahip olmak, insanı üstün yapmaz.
Dünya insanın elinde olmalı, kalbinde değil.
Modern dünyada tüketim çoğu zaman kimliğin merkezine yerleşmiştir. İnsan ne giydiği, ne aldığı, nerede yaşadığı, neye sahip olduğu üzerinden değer görür hale gelebilir.
Ebuzer'in sade hayatı bu düzene güçlü bir itirazdır. O, insanın değerinin malda değil, hakikatle kurduğu ilişkide olduğunu gösterir.
Sadelik, Ebuzer'de yoksunluk değil; özgürlüktür.
Ebuzer Ve Aydın Sorumluluğu Arasında Nasıl Bir Bağ Vardır
Ali Şeriati'nin aydın anlayışıyla Ebuzer'in tavrı arasında güçlü bir ilişki vardır. Çünkü Şeriati'ye göre aydın, toplumun acısını gören ve hakikati söyleme sorumluluğu taşıyan kişidir. Ebuzer de tam olarak bunu yapar.
Ebuzer bir akademisyen değildir, modern anlamda entelektüel değildir; fakat büyük bir vicdan aydınıdır. Çünkü toplumsal adaletsizliği görür, servetin ahlaki sorunlarını dile getirir ve yoksulun hakkını savunur.
Ebuzer'in aydın sorumluluğu şunlarda görünür:
Halkın acısını görmek,
adaletsizliği isimlendirmek,
dinin sosyal sorumluluğunu hatırlatmak,
hakikati güç karşısında söylemek,
yalnız kalmayı göze almak,
suskunluğu bozmak.
Şeriati için aydın olmak sadece çok bilmek değildir. Ebuzer bu anlamda bilginin değil, uyanmış vicdanın aydınlığıdır.
Bazen bir toplumun en büyük aydını, en çok kitap yazan değil; en doğru yerde susmayan kişidir.
Ebuzer Ve “Dine Karşı Din” İlişkisi Nedir
Ali Şeriati'nin “dine karşı din” anlayışıyla Ebuzer'in duruşu arasında derin bir bağ vardır. Çünkü Ebuzer, dinin servet, iktidar ve sınıf düzeni karşısında sessizleştirilmesine itiraz eder.
Hakikatin dini, yoksulun hakkını savunur.
İktidarın dini ise yoksula sabır öğütleyip zenginin birikimini sorgulamayabilir.
Ebuzer'in itirazı tam da bu noktadadır. O, dinin adalet boyutunun yok sayılmasına karşı çıkar.
Ebuzer'in tavrı şunu söyler:
Din, zenginin vicdanını rahatlatan bir örtü olamaz.
Din, yoksulun acısını görünmez kılamaz.
Din, mal birikimini sorgusuz kutsayamaz.
Din, mazlumun değil zalimin huzurunu koruyorsa ruhunu kaybeder.
Şeriati için Ebuzer, hakikatin dinini iktidarın dininden ayıran canlı bir örnektir.
Onun sesi, dinin adaletle bağını yeniden hatırlatır.
Ebuzer'in Eleştirisi Kıskançlık Mıdır Yoksa Ahlaki Bir İtiraz Mıdır
Ebuzer'in servet eleştirisini yüzeysel okumak büyük hata olur. Onun itirazı zengine duyulan kişisel kıskançlık değildir. Ebuzer'in meselesi, servetin insan ruhunda ve toplum düzeninde oluşturduğu bozulmadır.
Ahlaki itirazın özü şudur:
Malın nereden geldiği önemlidir.
Malın nasıl kullanıldığı önemlidir.
Toplumda aç insanlar varken lüksün ne anlama geldiği önemlidir.
Servetin yoksulun hakkını unutturup unutturmadığı önemlidir.
Zenginliğin insanı kibirli yapıp yapmadığı önemlidir.
Ebuzer, zenginliği kişisel düşmanlıkla değil; adalet, infak ve kul hakkı açısından değerlendirir.
Şeriati'nin yorumunda Ebuzer, servetin ahlaki muhasebesini yapan kişidir. Çünkü mal, insanın imtihanıdır. Mal insana hizmet ederse nimet olabilir; insan mala hizmet ederse puta dönüşebilir.
Ebuzer'in itirazı mala değil; malın insanı ve toplumu bozmasına yöneliktir.
Ebuzer Bugünün Dünyasına Ne Söyler
Ebuzer'in mesajı bugün çok güçlüdür. Çünkü modern dünyada servet uçurumları, tüketim kültürü, gösteriş, lüks, yoksulluk, sosyal adaletsizlik ve sınıf farkları hâlâ insanlığın en büyük sorunları arasındadır.
Ebuzer bugüne şunu sorar:
Birileri açken lüks nasıl bu kadar sessiz kabul ediliyor
Servet neden sorumluluk değil de üstünlük gibi görülüyor
Yoksulluk neden toplumsal adalet sorusu olmaktan çıkarılıp bireysel kader gibi anlatılıyor
Dindarlık neden bazen yoksulun acısına karşı bu kadar sessiz kalabiliyor
İnsan neden sahip olduklarıyla değerli olduğunu sanıyor
Bugünün dünyasında Ebuzer, sosyal medyada sergilenen lüksün, tüketim çılgınlığının, ekonomik adaletsizliğin ve yoksulun görünmezleştirilmesinin karşısında büyük bir vicdan sesi gibi durur.
Ebuzer'in çağrısı eskimemiştir. Çünkü yoksulun hakkı hâlâ insanlığın en büyük imtihanlarından biridir.
Ebuzer'in Yalnızlığı Modern İnsana Ne Öğretir
Modern insan çoğu zaman onay arar. Kalabalığın beğenisini, toplumun kabulünü, sosyal çevrenin desteğini ve görünür olmayı önemser. Ebuzer ise hakikat uğruna yalnız kalabilmenin değerini öğretir.
Ebuzer'in yalnızlığı modern insana şunu söyler:
Doğru her zaman popüler olmayabilir.
Hakikat çoğu zaman rahatsız edicidir.
Adaleti savunmak insanı yalnız bırakabilir.
Kalabalık susuyorsa senin de susman gerekmez.
Vicdan, alkıştan daha değerlidir.
Bugünün insanı çoğu zaman hakikati değil, kabul edilmeyi seçebilir. Ebuzer bu konforu bozar. Ona göre insanın değeri, kalabalıkla uyumunda değil; doğruyu yalnızken de taşıyabilmesindedir.
Şeriati için Ebuzer'in yalnızlığı bir trajedi olduğu kadar bir yüceliktir. Çünkü o yalnızlık, hakikate ihanet etmemenin bedelidir.
Ebuzer'in Mesajı Dindarlığı Nasıl Derinleştirir
Ebuzer, dindarlığı sadece bireysel ibadetler düzeyinde bırakmaz. Onun mesajı, dindarlığın kul hakkı, adalet, paylaşım, yoksula duyarlılık, servet ahlakı ve toplumsal sorumluluk ile tamamlanması gerektiğini hatırlatır.
Ebuzer'in mesajı dindarlığa şunları ekler:
Namaz kılan insan yoksulu görmelidir.
Oruç tutan insan açlığı sadece ritüel değil, empati olarak anlamalıdır.
Zekat ve infak toplumsal vicdanı canlı tutmalıdır.
Hac yapan insan sınıf farklarının sahte olduğunu kavramalıdır.
Tevhid, paranın ve gücün putlaşmasına karşı durmalıdır.
Bu nedenle Ebuzer, dindarlığı daha geniş bir ahlaki alana taşır. Dinin sadece bireysel kurtuluş değil, toplumsal adalet sorumluluğu taşıdığını gösterir.
Şeriati'nin Ebuzer sevgisi bu yüzden derindir. Çünkü Ebuzer, imanın toplumdaki karşılığını görünür kılar.
Ali Şeriati'nin Ebuzer Yorumu Neden Tartışmalıdır
Ali Şeriati'nin Ebuzer yorumu etkili olduğu kadar tartışmalıdır. Çünkü Şeriati, Ebuzer'i güçlü bir sosyal adalet sembolü olarak öne çıkarır ve onu modern sınıf eleştirisi, anti-sömürü bilinci ve devrimci İslam düşüncesiyle birlikte yorumlar.
Bazı eleştirmenler bu yorumun Ebuzer'i fazla modern kavramlarla okuduğunu düşünebilir. Bazıları Şeriati'nin tarihsel şahsiyetleri sosyolojik ve politik sembollere dönüştürdüğünü söyleyebilir.
Fakat Şeriati'yi savunanlara göre onun yaptığı şey, tarihi bugünün insanına konuşturmaktır. O, Ebuzer'i yalnızca geçmişte yaşamış biri olarak bırakmaz; onu bugünün adaletsizliklerine karşı canlı bir vicdan haline getirir.
Bu yüzden Şeriati'nin Ebuzer yorumu, sadece tarih anlatımı değildir. Aynı zamanda çağdaş Müslüman bilincine yöneltilmiş güçlü bir sorudur:
İslam'ın adalet sesi bugün nerede yankılanıyor
Son Söz: Ebuzer, Hakikat Karşısında Yalnız Kalmayı Göze Alan Adalet Vicdanıdır
Ali Şeriati'ye göre Ebuzer, İslam tarihindeki en güçlü sosyal adalet sembollerinden biridir. O, yoksulun hakkını savunur, servetin putlaşmasına karşı çıkar, zenginliğin vicdanı körleştirmesine itiraz eder ve hakikati iktidar karşısında söylemekten çekinmez.
Ebuzer'in büyüklüğü, kalabalıkların onayını almasında değil; kalabalıklar sustuğunda konuşabilmesindedir. O, dinin yalnızca bireysel ibadetlerden ibaret olmadığını; toplumsal adalet, infak, paylaşım, kul hakkı ve yoksulun onuru ile tamamlandığını gösterir.
Şeriati'nin yorumunda Ebuzer, tevhidin sosyal hayattaki sesidir. Çünkü tevhid, parayı, makamı, sınıfı ve iktidarı mutlaklaştırmaya izin vermez. Ebuzer de tam olarak bunu hatırlatır: Allah'tan başka hiçbir güç kutsal değildir; insanı ezen hiçbir düzen dini kelimelerle meşrulaştırılamaz.
Bugünün dünyasında Ebuzer'in sesi hâlâ gereklidir. Çünkü servet büyürken vicdan küçülebiliyor. Lüks görünür olurken yoksul görünmezleşebiliyor. Din konuşulurken adalet unutulabiliyor. İşte Ebuzer, bu unutkanlığa karşı tarihin içinden yükselen güçlü bir uyarıdır.
Onun hayatı bize şunu öğretir: Hakikat bazen yalnız bırakır; fakat insanı küçültmez. Adalet bazen bedel ister; fakat insanın ruhunu yüceltir. Yoksulun hakkını savunmak bazen güç sahiplerini rahatsız eder; fakat Allah karşısında insanı daha temiz bir vicdana yaklaştırır.
