İnfitâr Suresi 7. Ayette “O Seni Yaratan, Sana Düzgün Ve Ölçülü Bir Biçim Veren Allah’tır” Buyrulması Ne Anlama Gelir Ve İnsan Bedenindeki Düzen Neden İlahi Keremin Delili Olarak Hatırlatılır 
İnfitâr Suresi 7. Ayette Ne Buyrulur
İnfitâr Suresinin yedinci ayetinde anlam olarak:
“O seni yaratan, sana düzgün ve ölçülü bir biçim veren Allah’tır.”
buyrulur.
Bir önceki ayette insana:
“Kerem sahibi Rabbine karşı seni aldatan nedir?”
diye sorulmuştu.
Şimdi bu keremin somut örneklerinden biri gösterilir:
İnsanın bizzat kendi yaratılışı.
Yani insanın Allah’ın keremini görmek için çok uzağa bakması gerekmez.
Önce:
kendisine bakması
yeterlidir.
“Seni Yaratan” İfadesi Neyi Hatırlatır
Ayet insanın en temel gerçeğinden başlar:
İnsan kendi kendisini yaratmamıştır.
Kendi bedenini seçmemiştir.
Organlarını tasarlamamıştır.
Sinir sistemini kurmamıştır.
Kalbinin çalışma mekanizmasını oluşturmamıştır.
Dünyaya geldiğinde kendisini:
hazır bir varoluşun içinde
bulmuştur.
Kur’an bu gerçeği Allah’ın yaratıcı kudretiyle ilişkilendirir.
“Sevvâke” Kelimesi Ne Anlama Gelir
Ayetteki önemli ifadelerden biri:
“sevvâke”
kelimesidir.
Bu kelime:
düzgün biçim vermek,
uygun hâle getirmek,
organları yerli yerine koymak,
bütünlüklü bir yapı oluşturmak
gibi anlamlar taşır.
Yani yaratılış yalnızca:
“var etmek”
değildir.
İnsanın:
işlevsel bir bütünlük içinde şekillendirilmesi
de vurgulanır.
“Feadeleke” İfadesi Ne Anlama Gelir
Ayetin diğer önemli kelimesi:
“feadeleke”
ifadesidir.
Bu kelime:
dengelemek,
ölçülü kılmak,
uyumlu hâle getirmek
gibi anlam alanlarına sahiptir.
İnsan bedeni birçok farklı sistemden oluşur.
Fakat bu sistemler birbirinden tamamen bağımsız değildir.
Birbirleriyle ilişki içinde çalışırlar.
Bu nedenle ayetteki:
denge ve ölçü
vurgusu son derece dikkat çekicidir.
İnsan Bedeni Neden “Düzen” Kavramıyla Düşünülebilir
Çünkü beden tek bir organdan ibaret değildir.
Kalp vardır.
Akciğer vardır.
Beyin vardır.
Sinir sistemi vardır.
Kaslar vardır.
Kemikler vardır.
Kan dolaşımı vardır.
Bağışıklık sistemi vardır.
Bunların her biri farklı görev yaparken:
aynı organizmanın devamını sağlar.
Bu bütünlük insan bedenini yalnızca madde yığını olmaktan çıkarır.
Son derece karmaşık bir canlı sistem
hâline getirir.
Kalbin Sürekli Çalışması Neden Düşündürücüdür
İnsan çoğu zaman kalbinin attığını fark etmeden yaşar.
Oysa kalp:
gece,
gündüz,
uyurken,
uyanıkken
çalışmaya devam eder.
İnsan her atışı bilinçli biçimde yönetmez.
Bu durum bedenin büyük bölümünün:
bilincimizden bağımsız otomatik sistemlerle
çalıştığını gösterir.
İnfitâr’ın yaratılış vurgusu insana bu sıradanlaştırdığı mucizevi sürekliliği yeniden düşündürür.
Nefes Almak Neden Büyük Bir Düzen Örneğidir
İnsan birkaç dakika nefessiz kaldığında hayatı tehlikeye girer.
Fakat normal yaşamda nefes almayı çoğu zaman düşünmez.
Akciğerler oksijen alışverişi yapar.
Kan oksijeni dokulara taşır.
Beyin solunum ritmini düzenler.
Bütün bunlar sürekli işler.
İnsan yaşamının temel şartlarından biri:
her saniye yeniden gerçekleşmektedir.
Bu, bedenin hassas dengesini anlamak için çarpıcı bir örnektir.
Gözün Yapısı Neden Ölçü Ve Uyum Fikrini Güçlendirir
Görme tek başına göz küresinin varlığıyla gerçekleşmez.
Işık alınır.
Mercek odaklama yapar.
Retina uyarılır.
Sinir sinyalleri oluşur.
Beyin bu sinyalleri işler.
Ve insan:
görüntü deneyimi yaşar.
Bu süreçte çok sayıda biyolojik yapı birlikte çalışır.
İnfitâr 7’nin “düzgün ve ölçülü biçim” vurgusu böyle sistemler düşünüldüğünde daha da anlamlı hâle gelir.
İnsan Bedeni Kusursuz mudur
“Kusursuz” kelimesini dikkatli kullanmak gerekir.
İnsan bedeni hastalanabilir.
Genetik sorunlar olabilir.
Organlar zamanla yıpranabilir.
Doğuştan farklılıklar bulunabilir.
Dolayısıyla ayeti:
“Her insan bedeni tıbben hiçbir sorun taşımayacak biçimde mükemmeldir.”
şeklinde anlamak doğru olmaz.
Buradaki temel vurgu:
insanın bütünlüklü, işlevsel ve ölçülü bir yaratılışa sahip olmasıdır.
Bedenin Kırılganlığıyla Değeri Birbirine Zıt mıdır
Hayır.
İnsan bedeni hem:
olağanüstü derecede karmaşık
hem de:
kırılgandır.
Küçük bir damar tıkanıklığı büyük sonuçlar doğurabilir.
Bir enfeksiyon sistemi zorlayabilir.
Bir travma yaşamı değiştirebilir.
Bu kırılganlık insanın bedenini değersiz yapmaz.
Tam tersine:
ona ne kadar bağımlı olduğumuzu
gösterir.
Ve insanın kendisini mutlak güçlü sanmasını engeller.
İnsan Kendi Bedenini Neden Sıradanlaştırır
Çünkü sürekli onun içindedir.
İnsan ellerine her gün bakar.
Gözlerini her gün kullanır.
Nefes alır.
Yürür.
Düşünür.
Bütün bunlar tekrarlandıkça olağan görünmeye başlar.
Fakat olağan olmak:
basit olmak
demek değildir.
İnfitâr’ın yöntemi insanı alışkanlığından uyandırmaktır:
Her gün kullandığın bedenin nasıl oluştuğunu hiç düşündün mü?
Bilincin Varlığı Bu Ayet Açısından Neden Düşündürücüdür
İnsan yalnızca yaşayan bir organizma değildir.
Kendisinin yaşadığını:
bilen
bir varlıktır.
Düşünür.
Hatırlar.
Plan yapar.
Hayal kurar.
Kendisine:
“Ben kimim?”
diye sorabilir.
Bu öz bilinç insan varoluşunun en büyük gizemlerinden biridir.
Kur’an açısından insanın yaratılışı yalnızca bedensel yapı değil:
bilinçli ve sorumlu bir varlık oluşunu
da kapsar.
İnsanın Düzgün Yaratılmış Olması Ona Sorumluluk Yükler mi
Ayetin bağlamında evet.
Çünkü bu yaratılış hatırlatması tek başına biyolojik hayranlık üretmek için gelmez.
Bir önceki soru:
“Kerem sahibi Rabbine karşı seni aldatan nedir?”
idi.
Yani yaratılış:
nimet
olarak hatırlatılır.
Nimet ise Kur’an ahlakında:
şükür ve sorumluluk
doğurur.
İnsan kendisine verilen kapasiteyi nasıl kullandığını da düşünmelidir.
Ellerimizi Nasıl Kullandığımız Da Bu Sorumluluğun Parçası mıdır
El insana verilen güçlü araçlardan biridir.
Aynı el:
bir yarayı sarabilir.
Bir çocuğu koruyabilir.
Bir eser üretebilir.
Bir ihtiyaç sahibine yardım edebilir.
Ama aynı el:
zarar da verebilir.
Bu nedenle yaratılışın değeri yalnızca organların varlığında değil:
onların nasıl kullanıldığında
da ortaya çıkar.
Kur’an insanı nimetle birlikte etik sorumluluğa çağırır.
Dil Ve Konuşma Yeteneği Neden Büyük Bir Emanettir
İnsan konuşarak:
bilgi aktarabilir.
Sevgi ifade edebilir.
Barıştırabilir.
Öğretebilir.
Fakat aynı dil:
yalan söyleyebilir.
İftira edebilir.
Hakaret edebilir.
İnsan bedenindeki yeteneklerin hemen hepsi çift yönlü kullanılabilir.
Bu nedenle:
iyi yaratılmış olmak, otomatik olarak iyi yaşamak anlamına gelmez.
İnsan kendisine verilen araçlarla ne yaptığı konusunda sorumludur.
Bilim İnsan Bedenindeki Düzeni Anlamayı Derinleştirir mi
Evet.
Anatomi,
fizyoloji,
nörobilim,
genetik
ve hücre biyolojisi
insan bedeninin ne kadar karmaşık olduğunu giderek daha ayrıntılı biçimde gösterir.
Fakat bilim bu yapıların:
nasıl çalıştığını
incelemekle ilgilenir.
Ayet ise daha farklı bir düzlemde:
bu varoluşun insan için ne anlama geldiğini
sorgulatır.
Bu iki soru birbirine karıştırılmadan birlikte düşünülebilir.
İnfitâr Neden Kıyamet Sahnesinin Ortasında İnsan Bedenine Döner
Bu geçiş son derece etkileyicidir.
Sure önce:
gökyüzünü,
yıldızları,
denizleri,
mezarları
anlatır.
Sonra:
insanın kendisine
döner.
Sanki şöyle denilmektedir:
Gökyüzündeki düzene baktın.
Yeryüzündeki düzene baktın.
Şimdi:
kendi bedenindeki düzene bak.
Çünkü kıyameti yaratacak kudret ile insanı yaratan kudret aynı ilahî kudret olarak sunulur.
İnfitâr 7 Bugünün İnsanına Hangi Soruyu Sorabilir
Belki şu soruyu:
Sahip olduğum bedenin değerini gerçekten fark ediyor muyum?
İnsan çoğu zaman bedeninin kıymetini:
sağlığını kaybettiğinde,
bir organı çalışmadığında,
hareket etmek zorlaştığında
daha derinden fark eder.
Ayet ise bunu kaybetmeden önce fark etmeye çağırır.
Görebiliyor musun?
Duyabiliyor musun?
Nefes alabiliyor musun?
Düşünebiliyor musun?
Bunların her biri günlük hayatın sessiz nimetleridir.
İnfitâr Suresi 7. Ayetin En Derin Mesajı Nedir
İnfitâr Suresinin yedinci ayeti insanı kendi varlığının önünde durdurur:
“O seni yarattı, sana düzgün bir biçim verdi ve seni ölçülü kıldı.”
Bu cümlenin derinliği insanın çok temel bir yanılgısını ortaya çıkarır.
İnsan sahip olduğu şeylere alışır.
Nefesine alışır.
Kalbine alışır.
Gözlerine alışır.
Ellerine alışır.
Yürümesine alışır.
Düşünmesine alışır.
Ve zamanla:
verilmiş olanı kendiliğinden varmış gibi
algılamaya başlayabilir.
İnfitâr ise insanı yeniden başlangıç noktasına götürür:
Sen bunların hiçbirini kendine vermedin.
Kendi bedenini tasarlamadın.
Kalbinin ilk atışını sen başlatmadın.
Beynindeki ilk bağlantıları sen kurmadın.
Kendi gözlerini seçmedin.
Dünyaya geldiğinde sana verilmiş olağanüstü bir sistemin içinde uyandın.
Fakat ayet yalnızca:
“Ne kadar harika yaratılmışsın.”
demekle kalmaz.
Bağlamdaki asıl soru çok daha ağırdır:
“Öyleyse sana bu kadar nimet verilmişken Rabbine karşı seni ne aldattı?”
Yaratılış böylece yalnızca hayranlık konusu olmaktan çıkar.
Ahlaki sorumluluğa dönüşür.
Göz verilmişse:
neye baktığın önemlidir.
Dil verilmişse:
ne söylediğin önemlidir.
Akıl verilmişse:
nasıl düşündüğün önemlidir.
Güç verilmişse:
kime karşı kullandığın önemlidir.
İnfitâr’ın insan anlayışı tam burada derinleşir:
Nimet, yalnızca sahip olunan şey değildir; nasıl kullanıldığı sorulacak bir emanettir.
Belki de ayetin insana bıraktığı en güçlü düşünce şudur:
Bedenine yalnızca “benim” deme; bir de “bana verilmiş” gözüyle bak. Çünkü sahiplik duygusu gurur üretebilir, emanet bilinci ise sorumluluk üretir.
