Nâziât Suresi 7. Ayette “Ardından Onu İkinci Bir Sarsıntı Takip Eder” Buyrulması Ne Anlama Gelir Ve Bu İkinci Sarsıntı Yeniden Diriliş Midir 
Nâziât Suresi 7. Ayet Ne Söyler
Nâziât Suresi’nin 7. ayetinde:
“Tetbeuhâ’r-râdifeh.”
buyrulur.
Bu ifade genel olarak:
“Ardından onu ikinci bir sarsıntı takip eder.”
şeklinde anlaşılır.
Bir önceki ayette büyük sarsıntıdan söz edilmişti.
Şimdi ise bu ilk olayın ardından başka bir büyük hadisenin geleceği bildirilir.
Dolayısıyla kıyamet tek aşamalı bir olay olarak sunulmaz.
“Râdife” Kelimesi Ne Anlama Gelir
“Râdife” kelimesinin temel anlamında:
arkadan gelmek, bir şeyi takip etmek, peşinden yetişmek
vardır.
Bu nedenle 7. ayette:
ilk büyük olayın ardından gelen ikinci olay
anlatılmaktadır.
Kelimenin kendisi, iki hadise arasında bir bağlantı bulunduğunu gösterir.
Biri gerçekleşir.
Ardından diğeri gelir.
İlk Sarsıntı İle İkinci Sarsıntı Arasındaki Fark Nedir
Klasik yorumlarda en yaygın açıklamalardan biri şöyledir:
İlk sarsıntı:
mevcut dünya düzeninin sona ermesini
temsil eder.
İkinci sarsıntı ise:
ölülerin yeniden diriltilmesini
ifade eder.
Bu yoruma göre ilk olay:
ölüm ve yıkım,
ikinci olay:
yeniden hayat ve kalkış
aşamasıdır.
Bu İki Sarsıntı Sûra İki Defa Üflenmesiyle İlgili Midir
Klasik İslâmî yorumlarda bu bağlantı sıkça kurulmuştur.
Kur’an’ın başka ayetlerinde sûra üflenmesinden söz edilir.
Bir üfleme ile mevcut hayat düzeninin sona ermesi,
diğer üfleme ile insanların yeniden ayağa kalkması
arasında ilişki kurulmuştur.
Bu nedenle Nâziât 6 ve 7. ayetler de:
birinci sûr ve ikinci sûr
şeklinde yorumlanmıştır.
Ancak ayetin kendisinde doğrudan “sûr” kelimesi geçmez.
Bu, farklı Kur’an ayetlerinin birlikte değerlendirilmesiyle ortaya çıkan bir tefsirdir.
İkinci Sarsıntı Gerçekten Yeniden Diriliş Midir
Surenin devamı bu yorumu oldukça güçlü hâle getirir.
Çünkü hemen ardından:
kalplerin korkuyla çarpması,
gözlerin aşağıya eğilmesi
ve insanların:
“Gerçekten yeniden eski hâlimize döndürülecek miyiz?”
şeklindeki şaşkınlıkları anlatılır.
Bu nedenle ikinci büyük hadisenin yeniden dirilişle bağlantılı olduğu çok güçlü biçimde anlaşılır.
Neden Yeniden Diriliş De “Sarsıntı” Gibi Anlatılıyor
Çünkü yeniden diriliş yalnızca fiziksel bir kalkış değildir.
İnsan açısından bütün varoluş anlayışını değiştiren bir olaydır.
Öldüğünü ve her şeyin bittiğini düşünen insanın:
yeniden bilinç kazanması,
ayağa kaldırılması,
hesabın karşısına çıkarılması
olağanüstü bir sarsıntıdır.
Bu nedenle sarsıntı yalnızca yeryüzünün değil, insanın varoluşunun sarsılması olarak da düşünülebilir.
İlk Sarsıntı Son İse İkinci Sarsıntı Nasıl Başlangıç Olabilir
İşte Nâziât Suresi’nin önemli paradokslarından biri burada ortaya çıkar.
İnsan dünyadan bakınca kıyameti:
son
olarak görür.
Kur’an ise onu aynı zamanda:
başlangıç
olarak sunar.
Dünya hayatının sonu,
âhiret hayatının başlangıcıdır.
Bu nedenle kıyamet yalnızca bitiş değil, geçiştir.
Ölümden Sonra Diriliş Kur’an’ın Temel Konularından Biri Midir
Evet.
Kur’an’ın en sık üzerinde durduğu temel inanç konularından biri:
ölümden sonra yeniden diriliştir.
İnsanların önemli itirazlarından biri de:
“Çürümüş kemikler nasıl yeniden diriltilecek?”
sorusudur.
Nâziât Suresi’nde de bu itiraz ilerleyen ayetlerde doğrudan gündeme gelecektir.
Dolayısıyla 7. ayet, surenin ana konusu olan diriliş ve hesap düşüncesine geçiş noktalarından biridir.
İnsanlar Neden Yeniden Dirilişi Kabul Etmekte Zorlanmıştır
Çünkü insan günlük deneyiminde:
ölüyü yeniden hayata dönerken görmez.
Beden çürür.
Kemikler dağılır.
Zaman geçer.
Bu nedenle insan doğal olarak:
“Bu nasıl tekrar mümkün olacak?”
sorusunu sorar.
Kur’an ise yaratılışın ilk defa gerçekleşmesini hatırlatarak:
ilk yaratmayı gerçekleştirenin ikinci yaratmayı da gerçekleştirebileceğini
savunur.
İkinci Sarsıntı Bir “İkinci Yaratılış” Mıdır
Bu şekilde düşünülebilir.
Kur’an’ın yeniden diriliş anlayışında insan:
yoklukta bırakılmaz.
Ölümden sonra yeniden yaratılır ve hesap için ayağa kaldırılır.
Bu nedenle ikinci büyük hadise:
insanın dünya hayatından sonraki yeni varoluş aşamasının başlangıcı
olarak görülebilir.
İlk hayat doğumla başlar.
İkinci hayat ise dirilişle başlar.
Diriliş Anında İnsan Ne Hissedecektir
Surenin bir sonraki ayetleri bu sorunun cevabına yaklaşır.
Kalpler:
şiddetli korku içindedir.
Gözler:
boyun eğmiş hâle gelir.
Bu tasvir insanın o an yalnızca şaşırmayacağını, aynı zamanda karşısındaki hakikatin büyüklüğünü anlayacağını gösterir.
Dünya hayatında tartışılan şey artık tartışma konusu olmaktan çıkmıştır.
Gerçeklik doğrudan karşıdadır.
Neden İki Ayrı Aşama Vardır
Birinci aşama:
mevcut düzenin sona ermesi.
İkinci aşama:
yeni düzenin başlaması.
Bu ayrım çok önemlidir.
Kıyamet sadece dünyanın yok olması olsaydı insanın ahlâkî hesabı için sonraki bir aşama bulunmazdı.
Oysa Kur’an’ın anlatısında:
ölüm → diriliş → hesap → karşılık
şeklinde devam eden bir süreç vardır.
Bu Ayet İnsan İçin Neden Korkutucudur
Çünkü insan ölümle bütün sorunların biteceğini düşünebilir.
Fakat ayetin mesajı bunun tersidir.
Ölüm:
hesaptan kaçış değildir.
İnsan ikinci kez ayağa kaldırılacaktır.
Dolayısıyla ölümle birlikte:
sorumluluk ortadan kalkmaz.
Aksine yapılanların sonuçlarıyla yüzleşme dönemi başlar.
Yeniden Diriliş Olmasaydı Ahlâk Sorunu Nasıl Değişirdi
Bu çok önemli felsefi bir sorudur.
Dünyada birçok insan:
iyilik yapar fakat karşılığını görmez.
Bazıları zulme uğrar ve hakkını alamaz.
Bazıları büyük kötülükler yapar ve cezasız ölür.
Eğer ölüm mutlak son olsaydı bazı adaletsizlikler hiçbir zaman düzeltilmeden kalabilirdi.
Kur’an’ın ahiret anlayışında yeniden diriliş:
nihai adaletin gerçekleşebilmesinin temel şartıdır.
İkinci Sarsıntı İnsanın Bütün Hesaplarını Nasıl Değiştirir
İnsan yalnızca dünya hayatını hesaba katarsa başarıyı şöyle ölçebilir:
Ne kadar kazandım?
Ne kadar güçlü oldum?
Ne kadar tanındım?
Fakat yeniden diriliş gerçekse başarı ölçütü değişir:
Nasıl bir insan oldum?
Kime haksızlık yaptım?
Neyi doğru yaptım?
Elimdeki imkânları nasıl kullandım?
İkinci sarsıntı, insanın bütün değer sistemini tersine çevirebilir.
Ayetin Felsefi Açıdan En Büyük Sorusu Nedir
Belki şu sorudur:
Ölüm gerçekten son değilse, insan nasıl yaşamalıdır?
Bu soru kabul edildiği anda hayatın anlamı değişir.
Çünkü insanın eylemleri yalnızca birkaç yıllık sonuçlara göre değerlendirilmez.
Her tercih:
daha büyük ve kalıcı bir sonuca
bağlanır.
Böylece küçük görünen ahlâkî tercihler bile büyük önem kazanır.
“Takip Etmek” İfadesinde Zaman Mesajı Var Mıdır
“Râdife” kelimesi ikinci olayın birincisini takip ettiğini vurgular.
Fakat bu iki olay arasında insan ölçüsüyle tam olarak ne kadar zaman bulunduğunu ayet açıklamaz.
Bu nedenle:
dakikalar, yıllar veya başka bir süre
belirlemek mümkün değildir.
Metnin ana mesajı süre değil:
ardışıklıktır.
Birinci olayın ardından ikincisi mutlaka gelecektir.
6. Ve 7. Ayet Birlikte Ne Söylüyor
İki ayeti yan yana koyduğumuzda:
“O gün sarsan sarsacak.”
“Onu ardından gelen takip edecek.”
şeklinde iki aşamalı büyük bir tablo oluşur.
İlkinde:
bildiğimiz düzen çözülür.
İkincisinde:
yeni düzen başlar.
Birinde dünya kapanır.
Diğerinde insan yeniden ayağa kalkar.
Bu nedenle bu iki kısa ayet, aslında insan varoluşunun en büyük geçişlerinden birini anlatır:
Hayattan ölüme, ölümden yeniden hayata.
Sonuç: İkinci Sarsıntı Ne Anlama Gelir Ve Yeniden Diriliş Midir
Nâziât Suresi 7. ayette:
“Tetbeuhâ’r-râdifeh”
buyrulur.
Yani ilk büyük sarsıntıyı onu takip eden ikinci büyük olay izler.
Klasik tefsirde ve surenin devamındaki bağlamda bu ikinci hadise güçlü biçimde:
yeniden diriliş
ile ilişkilendirilmiştir.
Buna göre:
ilk sarsıntı dünya hayatının kapanışı,
ikinci sarsıntı ise âhiret hayatının açılışıdır.
Bu nedenle Nâziât’ın mesajında kıyamet yalnızca yok oluş değildir.
Asıl şaşırtıcı olan:
yok olduğunu düşünen insanın yeniden kendisini var bulmasıdır.
İnsan öldüğünde dünya ile ilişkisi sona erer.
Fakat Kur’an’a göre insanın hikâyesi sona ermez.
Ve belki ayetin en büyük sorusu şudur:
İnsan bir gün yeniden ayağa kaldırılacağını gerçekten bilse, bugün verdiği kararların kaçını değiştirirdi?
