Frigatebird Kuşu Nedir
Erkeklerinin Dev Kırmızı Boğaz Kesesi Ne İşe Yarar Ve Bu Kuşlar Günlerce Okyanusun Üzerinde Nasıl Uçabilir
“Bazı kuşlar gökyüzünü yalnızca geçiş yolu olarak kullanmaz; hayatlarının büyük bölümünü onun üzerinde kurar. Frigatebird, dev kanatları, şişebilen kırmızı boğaz kesesi ve olağanüstü uzun uçuşlarıyla okyanusların en sıra dışı kuşlarından biridir.”
Ersan Karavelioğlu
Frigatebird Kuşu Nedir
Frigatebirdler, Fregatidae familyasına ait büyük deniz kuşlarıdır.
Türkçede genellikle:
fırkateyn kuşu
veya
frigatebird
olarak anılırlar.
Bu kuşlar özellikle:
ile ilişkilidir.
Onları ilk bakışta tanımayı sağlayan en önemli özellikler:
Frigatebird, havada kalma konusunda dünyanın en etkileyici deniz kuşlarından biridir.
Erkek Frigatebird’ün Kırmızı Boğaz Kesesi Nedir
Erkek frigatebirdlerde göğüs ile boğaz arasında bulunan büyük kırmızı yapı, şişebilen bir gular kesedir.
Normal durumda bu kese çok daha küçüktür.
Ancak çiftleşme döneminde erkek:
keseyi havayla doldurur,
büyük bir kırmızı balon gibi şişirir,
dişilerin dikkatini çekmeye çalışır.
Bu yapı kuşun en meşhur özelliğidir.
Şiştiğinde neredeyse kuşun bütün göğsünü kaplayacak kadar büyük görünebilir.
Erkek Neden Boğazını Bu Kadar Büyütür
Temel amaç eş seçimidir.
Çiftleşme döneminde erkekler uygun alanlarda toplanabilir.
Her erkek:
Havada uçan dişiler aşağıdaki erkekleri inceleyebilir.
Görsel gösteri başarılı olursa dişi bir erkeğin yanına iner.
Yani kırmızı kese bir silah değil, büyük ölçüde kur gösterisinin görsel sinyalidir.
Boğaz Kesesi Ne Kadar Sürede Şişer
Kese bir anda balon gibi açılmaz.
Erkek kuş havayı kontrollü biçimde keseye doldurur.
Tamamen şişmesi biraz zaman alabilir.
Şiştiğinde:
gergin,
parlak kırmızı,
oldukça büyük
bir yapı oluşturur.
Çiftleşme gösterisi sona erdiğinde kese tekrar küçülür.
Bu nedenle kuş bütün yıl dev kırmızı boğazla dolaşmaz.
Bu görünüm özellikle üreme dönemine özgüdür.
Frigatebird Nerede Yaşar
Frigatebird türleri dünyanın tropikal ve subtropikal denizlerinde yaşar.
Özellikle:
çevresinde görülebilir.
Üreme kolonileri çoğunlukla:
küçük adalarda,
mangrov bölgelerinde,
kıyı çalılıklarında
kurulur.
Açık okyanusta çok uzun süre geçirseler de üremek için karaya ihtiyaç duyarlar.
Frigatebird Ne Kadar Büyüktür
Frigatebird türüne göre ölçüler değişir.
Büyük türlerde kanat açıklığı:
2 metrenin oldukça üzerine çıkabilir.
Bazı bireylerde yaklaşık:
2,3 metre civarına
ulaşabilir.
Buna rağmen vücutları şaşırtıcı derecede hafiftir.
Bu oran son derece önemlidir.
Çünkü:
geniş kanat + düşük vücut ağırlığı
kuşa olağanüstü bir süzülme yeteneği kazandırır.
Kanatları Neden Bu Kadar Uzundur
Frigatebirdlerin yaşamı büyük ölçüde havada geçer.
Uzun ve dar kanatlar:
hava akımlarından yararlanmayı,
az enerji harcayarak süzülmeyi,
uzun mesafeler kat etmeyi
kolaylaştırır.
Kuş sürekli güçlü kanat çırpmak zorunda kalmaz.
Uygun hava hareketlerini bulduğunda uzun süre süzülebilir.
Bu nedenle frigatebird adeta okyanusun üzerinde uçan bir planör gibidir.
Günlerce Havada Kalabilir mi
Evet.
Frigatebirdlerin çok uzun süre karaya inmeden uçabildiği uydu takip çalışmalarıyla gösterilmiştir.
Bazı bireyler:
günler,
hatta çok daha uzun dönemler
deniz üzerinde dolaşabilir.
Bunu yaparken atmosferdeki yükselen hava hareketlerinden yararlanırlar.
Yani sürekli kanat çırparak uçmazlar.
Enerjilerinin büyük bölümünü hava akımlarını kullanarak korurlar.
Termal Hava Akımları Frigatebird İçin Neden Önemlidir
Güneş yeryüzünü ve deniz çevresindeki hava kütlelerini farklı oranlarda ısıtır.
Isınan hava yükselir.
Bu yükselen hava sütunlarına termal akımlar denir.
Frigatebird bu akımlara girerek:
kanat çırpmadan yükselir.
Sonra yükseklik kazandığında uzun mesafe süzülür.
Yüksekliği azaldığında başka bir yükselen hava akımı bulabilir.
Bu döngü, çok az enerjiyle büyük mesafeler kat etmesini sağlar.
Frigatebird Denize Konabilir mi
İşte bu kuşun en şaşırtıcı özelliklerinden biri budur.
Frigatebird bir deniz kuşu olmasına rağmen su yüzeyinde uzun süre durmaya pek uygun değildir.
Tüyleri birçok başka deniz kuşundaki kadar güçlü su geçirmezlik sağlamaz.
Ayrıca:
ayakları küçük,
bacakları kısa
olduğu için yüzme konusunda uzman değildir.
Bu nedenle mümkün olduğunca:
suya tamamen inmeden
beslenmeye çalışır.

Suya İnmeden Balığı Nasıl Yakalıyor
Frigatebird su yüzeyine yakın uçabilir.
Yüzeye yaklaşan:
diğer küçük deniz canlılarını
uzun gagasıyla kapabilir.
Bazen ton balığı veya yunuslar gibi büyük deniz avcılarının küçük balıkları yüzeye çıkarmasından faydalanabilir.
Kuş yukarıdan bu hareketliliği görür.
Sonra su yüzeyine yaklaşır ve avı havadan kapar.

Frigatebird Başka Kuşların Yemeğini Çalar mı
Evet.
Bu davranış frigatebirdleri özellikle ünlü yapmıştır.
Bir frigatebird:
başka bir deniz kuşunun balık yakaladığını görebilir,
onu havada kovalar,
rahatsız eder,
kaçmaya zorlar.
Takip edilen kuş bazen taşıdığı veya yuttuğu balığı bırakabilir ya da kusabilir.
Frigatebird de düşen yiyeceği havada yakalayabilir.
Bu davranış kleptoparazitizm, yani başka bir hayvanın elde ettiği besini çalma olarak adlandırılır.

“Gökyüzünün Korsanı” Denmesinin Nedeni Bu mu
Evet.
Frigatebirdlerin başka kuşları kovalayıp yiyeceklerini çalması nedeniyle onlara zaman zaman:
“gökyüzünün korsanları”
benzetmesi yapılır.
Ancak bu kuşlar bütün yiyeceklerini çalarak elde etmez.
Kendi başlarına da:
balık,
kalamar,
yüzeydeki deniz canlıları
avlayabilirler.
Dolayısıyla “korsan” davranış, beslenme stratejilerinden yalnızca biridir.

Frigatebird Uçarken Uyuyabilir mi
Evet, bu konuda yapılan çalışmalar son derece ilginç sonuçlar vermiştir.
Frigatebirdlerin uzun uçuşlar sırasında kısa süreli uyuyabildiği gösterilmiştir.
Bazen beynin yalnızca bir yarım küresinin dinlendiği:
tek yarımküreli uyku
durumu görülebilir.
Bu sırada beynin diğer tarafı çevre kontrolünü sürdürmeye yardımcı olabilir.
Ancak havadaki toplam uyku süresi, karada uyudukları zamana göre çok daha kısa olabilir.
Bu özellik uzun okyanus yolculuklarında büyük avantaj sağlar.

Bir Beyin Yarısı Uyurken Diğeri Nasıl Uyanık Kalır
Bazı kuş ve deniz memelilerinde unihemisferik yavaş dalga uykusu görülebilir.
Bu durumda:
beynin bir yarısı daha derin dinlenme durumuna geçerken,
diğer yarısı daha aktif kalabilir.
Bu sistem hayvanın:
çevreyi kısmen izlemesine,
uçuş veya yüzme davranışını sürdürmesine
yardımcı olabilir.
Frigatebird üzerinde yapılan çalışmalar, uçuş sırasında böyle uyku biçimlerinin gerçekleşebildiğini göstermiştir.

Frigatebird Yuvasını Nereye Yapar
Frigatebirdler üreme döneminde koloniler oluşturur.
Yuvalar:
mangrovlar
üzerine kurulabilir.
Bazı türler yere daha yakın alanlarda da yuvalanabilir.
Yuva genellikle dallardan oluşan nispeten basit bir yapıdır.
Erkek malzeme getirebilir.
Dişi ise yuva yapımında önemli rol üstlenebilir.

Frigatebird Kaç Yumurta Yapar
Dişi çoğunlukla tek yumurta bırakır.
Bu önemli bir üreme stratejisidir.
Çünkü tek yavruya:
uzun süre,
yüksek enerjiyle
bakım yapılır.
Anne ve baba kuluçkaya sırayla katılabilir.
Yavru çıktıktan sonra da uzun süre ebeveynlerine bağımlı kalabilir.
Bazı frigatebird türlerinde yavru bakımı deniz kuşları arasında oldukça uzun sürebilir.

Frigatebird Hakkında En İlginç Gerçekler Nelerdir
Frigatebirdlerin özelliklerini bir araya getirdiğimizde gerçekten sıra dışı bir kuş ortaya çıkar:
Ve belki de en şaşırtıcı gerçek şudur:
Bir deniz kuşu, günler boyunca okyanusun üzerinde dolaşıp suya neredeyse hiç konmadan yaşayabilir.

Sonuç: Frigatebird Kuşunu Okyanusların En Olağanüstü Uçucularından Biri Yapan Nedir
Frigatebirdün anatomisine baktığımızda neredeyse her şey uçuş üzerine kurulmuştur.
Dev kanatlar.
Hafif gövde.
Derin çatallı kuyruk.
Küçük ayaklar.
Okyanus üzerinde yükselen hava akımlarını kullanabilen olağanüstü bir uçuş sistemi.
Bu kuş:
Fakat tam da bu uçuş uzmanlığının ilginç bir bedeli vardır:
Denizin üzerinde yaşayan bir kuş olmasına rağmen denize konmakta çok başarılı değildir.
Bu çelişki gibi görünen özellik aslında evrimsel uzmanlaşmanın güzel bir örneğidir.
Her canlı her işi iyi yapmak zorunda değildir.
Frigatebird:
iyi yüzmek yerine olağanüstü uçmayı,
suya dalmak yerine yüzeyden av kapmayı,
sürekli kanat çırpmak yerine atmosferi kullanmayı
başarmıştır.
Erkeklerin dev kırmızı kesesi ise bu etkileyici uçuş makinesine bambaşka bir boyut ekler.
Üreme zamanı geldiğinde okyanus gezgini birden gösterişli bir kur kuşuna dönüşür.
Kesesini şişirir.
Kanatlarını açar.
Dişinin dikkatini çekmeye çalışır.
Böylece aynı canlıda:
birleşir.
Belki de frigatebirdün bize öğrettiği en güzel gerçek şudur:
Doğadaki ustalık her alanda mükemmel olmak değildir; bazen tek bir alanda olağanüstü derecede uzmanlaşmaktır.
“Frigatebird denize ait görünür ama gerçek dünyası gökyüzüdür. Okyanusun üzerinde yaşarken bile suya değil havaya güvenmesi, doğada yaşamın ne kadar farklı çözümler üretebildiğinin olağanüstü bir örneğidir.”
Ersan Karavelioğlu